ĐƯỜNG GIẢI-THOÁT

THANH SĨ

Đạo Phật giáo là nơi cứu khổ

Độ chúng-sanh không bỏ một ai

Ḷng thương yêu khắp nhân-loài

Không hề muốn thấy một ai khổ trần

Đường chơn-chánh trên hơn tất cả

Nẻo nhiệm-mầu chẳng có chi b́

Muốn người rơ tánh từ-bi

Cho nên Phật bảo con đi khuyên đời

Đêm thanh vắng dùng lời nhiệm nhặc

Khách thường trần bất đắc chơn-ngôn

Riêng con tâm đạo thường tồn

Với người cũng rán gọi hồn nhớ tu

Kỳ qui-nhứt dễ đâu kiếm được

Khuyên trẻ nên trau-chuốt tinh-thần

Chừng nào định quốc an dân

Thương người như thể thương thân mới rồi

Con ôi! Nếu c̣n người vong bổn

Riêng lợi danh, riêng sống cá nhân

Vẫn c̣n có cuộc tranh phân

Ấy là vốn tánh phàm trần xưa nay

Kim cổ đă bao ngày luân-chuyển

Do tâm trần suy-biến gây ra

Lần này cũng chẳng c̣n xa

Lập công ớ trẻ, kẻo mà huốt đi

Cuộc xảy đến cực-kỳ khốc-liệt

Chúng sanh cần chưởng-phước cho cao

Con ôi! Nếu chẳng ba đào

THUYỀN TỪ đâu nhọc công vào BIỂN MÊ

Chớ rời khách, hăy kề bên khách

Rước nhơn-gian Nam Bắc kẻo ch́m

Dù sao cũng chớ ngồi im

Nếu c̣n có kẻ đắm ch́m sông mê

Không riêng để ḿnh kề sen báu

Muốn cho ai cũng đáo Tây-Phương

Lánh đi cuộc tạm trần-dương

Cùng nhau hiệp-lực mở đường dài lâu

Nơi cơi tạm, thiên sầu vạn khổ

Người tự làm nào có ai gây

Muôn điều bởi một chữ SAY

Khiến cho sanh-chúng đoạ-đày chung thân

Con ôi! Chốn hồng-trần mù-mịt

Bị lợi danh phủ bít chơn-linh

Khiến cho hầu hết chúng-sinh

Quên t́m kiếm lối cứu ḿnh khỏi mê

Tự mê đă chưa hề tỉnh-giác

C̣n làm khôn dẩn dắt người mê

Đường mê thêm nổi dọc dề

Gây thành cái thứ bệnh MÊ lưu-truyền

Kẻ đă thức nhớ khuyên người tỉnh

Thắp đuốc lên cho cảnh sáng ra

Nhiệm-mầu có đủ rán mà phát-minh

Chớ để đến thúi śnh mất xác

Lổi công sanh phí mất một đời

Một khi để kiếp qua rồi

Muốn t́m trở lại làm người khó thay

Làm được người là may muôn thuở

Cũng là do xưa có nghiệp lành

Bây giờ nếu biết tu hành

Tất là sẻ được trở thành Phật Tiên

Con ơi! Hảy nhớ khuyên sanh chúng

Phật Thích Ca xưa cũng là người

Quyết tâm lánh bỏ lệ đời

Đem thân sanh tử đổi nơi Niết-Bàn

Dứt bỏ cả ngai-vàng điện-ngọc

Hy-sinh luôn vợ đẹp con cưng

Một ḷng hành Đạo xă thân

Việc chi cũng bỏ chỉ cần TỪ-BI

Thương sanh chúng việc chi chẳng quản

T́m Đạo mầu tánh mạng xem thường

Nhờ ḷng đầy đủ nghị cương

Thích Ca đắc đạo danh dương khắp trần

Tu một thuở cứu thân vĩnh-kiếp

Độ được ḿnh c̣n vớt mẹ cha

Thuyền to một chiếc sắm ra

Tất nhiên chở hết cả nhà xuống đi

Dấu Phật Tổ đă ghi rỏ lắm

Chơn chúng sanh cần bám đi theo

Muốn tu đừng có sợ nghèo

Muốn thành Phật chớ nên đeo ḷng tà

Muôn việc đă nhiểm qua khó bỏ

Cố bỏ đi dù có mất công

Ban sơ khó tịnh được ḷng

Nhưng đừng thối chí cuối cùng sẻ nên

Học Đạo lớn phải bền chí cả

Muốn quả cao cần có công dày

Thích Ca chứng quả Như-Lai

Cũng nhờ chí cả, công dày mà nên

Phật thành được, chúng sanh thành được

Thánh với phàm chỉ một bổn-lai

Khác nhau kẻ tỉnh, người say

Chớ ai th́ cũng Như-Lai đủ h́nh

Tội chính bởi tại ḿnh gây tội

Mê cũng do ḿnh gội hết mê

Phật đi, Phật biết đường về

Ḿnh đi, ḿnh lạc ngu mê tại ḿnh

Kẻ bị cảnh sanh t́nh phàm tục

Người cố tâm sanh cuộc hồng-trần

Càng mê, càng bước xa dần

Càng gây nghiệp-chướng, càng đần-độn lung

Biết ác mộng, phải bừng tỉnh dậy

Thấy lầm đường th́ chạy mau ra

Nếu tâm c̣n chút dần dà

Mộng sầu thêm nặng, lầm xa càng nhiều

Tu phải tỉnh là điều trước hết

Học phải hành là việc đầu tiên

Ham chơi nên mới thành ghiền

Tự ḷng trói buộc, tự nguyền gở ra

Lẻ siêu đọa Phật đà chỉ dạy

Nghiệp dử lành người phải tự lo

Tự ḿnh ăn mới được no

Bắt người khác thế ăn cho th́ lầm

Thiếu hạnh phải tự làm lấy hạnh

Chưa biết tu, tự tánh lo tu

Chuyển thân từ sấu hóa cù

Ḿnh không tu được, ai tu cho ḿnh?

Người với con đồng sinh cỏi tạm

Con với người đă nặng nhơn duyên

Con thiền rán độ người thiền

Bỏ người đi xuống, ḿnh lên sao đành

Học Phật phải rộng t́nh tế-độ

Nói pháp cần phá bỏ chấp tâm

Phật riêng tế-độ Phật lầm

Pháp c̣n có sự chấp tâm pháp tà

Mẹ nuôi con xót xa chẳng nệ

Phật độ người đâu kệ công lao

Hai tâm hồn rất giống nhau

Mẹ giàu t́nh cảm, Phật giàu từ-bi

T́nh yêu con đem đi yêu chúng

Tánh lo tự để dụng lo công

Tất nhiên cùng Phật một ḷng

Tội không thể có, mê không thể c̣n

Mẹ ăn chi cho con ăn nấy

Phật thành mong vạn loại đều thành

Ḷng nguyền độ tử, độ sanh

T́nh đời đâu sánh kịp t́nh từ-bi

Mẹ yêu con quản chi đẻ chửa

Phật thương người đâu xá tử sanh

Niết-Bàn là chốn an lành

Lâm phàm độ chúng không đành ngồi yên

Người tưởng Phật muôn thiên có một

Phật nhớ người giờ phút không quên

Khi nghe có tiếng khóc rên

Th́ ḷng Phật tợ như tên bắn vào

Thời mạt-pháp tà cao hơn chánh

Buổi hạ nguơn ít Thánh nhiều phàm

Cho nên nạn ách bao hàm

Mắt từ-bi thấy, đâu cam ngồi nh́n

Cậy sức mạnh chúng-sinh gây họa

Ỷ tài cao thiên hạ khởi binh

Giết người, người giết lại ḿnh

Càng xem càng bắt động t́nh từ-bi

Quá thông-thái, người khi Trời Phật

Lắm văn-minh, chúng miệt huyền-cơ

Khi Trời, Trời phạt bất ngờ

Miệt huyền-cơ, bị huyền-cơ trị-trừng

Triệu ức năm qua từng thế đó

Chẳng phải là mới có đây đâu

Tiêu tan trên mặt địa cầu

Muôn lần rồi chớ phải đâu một lần

Núi nổ, khắp xa gần đều cháy

Nước tràn đầy, khôn dại cũng trôi

Tranh đ̣i mỗi một lần bôi

Cỏ cây đều sạch, thú người đều tiêu

Cầm ngọn đuốc mà thiêu ổ kiến

Lấy đá to mà liệng trứng gà

Chúng sanh thử tưởng-tượng ra

Kiến kia sống chết, trứng gà nát không?

Kỳ đại-hạn cũng đồng cảnh ấy

Khi tẩy trần trông thấy hải kinh

Thây bèo xác bọt linh-đinh

Diều tha, quạ xé chúng-sinh tử nàn

Trời héo mặt, gà vàng cũng vắng

Đất châu mày, thỏ trắng bặt tin

Nh́n vào đại nạn chúng-sinh

Quỉ thần c̣n phải thất-kinh vía hồn

Thật ra việc sanh-tồn kỳ chót

Tài không hơn nơi đức ở con

Đức tuy không thấy mà c̣n

Tài coi rần-rộ mà ṃn như cưa

Cọp với beo tranh đua oai-dũng

Bại nát ḿnh, thắng cũng trần thân

Người tám lượng, kẻ nửa cân

Chung qui ai cũng rả thân tiêu hồn

Kẻ tự cho rằng khôn mà dại

Người bị coi là dại lại khôn

Tài tiêu c̣n đức th́ tồn

Đó là chung-kết của môn đấu trần

Cuộc thắng bại phải cân nhắc kỹ

Nẽo tồn vong cần nghĩ suy rành

Phải mau bỏ dử về lành

Dù không tôn-giáo cũng hành thiện-lương

Lành chẳng khác buồm trương thuận gió

Dử như là chấu nhỏ chống xe

Tu hành việc cả rán nghe

Đời nầy hung dử chỉ là giết thân

Con ơi! mặc người xưng tài sức

Phần con nên chủ đức là hơn

Đức sau trước cũng v́ nhơn

Tài thường trước, đức sau thân là nhiều

Tài không đức chỉ chiêu khổ họa

Đức không tài chỉ gá tai ương

Tài thêm có đức đồng tương

Khác nào rồng được mây vương lấy ḿnh

Có tôn-giáo phải ǵn chánh-đạo

Không thần-quyền cũng tạo hiếu-trung

Ở ăn đạo nghĩa bất tùng

Khác nào cá nọ mà chung vào lờ

Mỗi việc ác, mỗi tờ giấy nợ

Thân nay chưa th́ đợi thân sau

Vay bao th́ trả cũng bao

Xưa nay nhân-quả luật nào nễ ai

Thời mạt-pháp trả vay rất chóng

Kỳ hạ-nguơn chết sống lẹ thay

Đời xưa trả báo th́ chầy

Đời nay trả báo một giây nhản tiền

Tiên quá bước huờn nguyên trần-tục

Thánh lộn đường giây phút phàm-phu

Tu hay là chẳng có tu

Bề ngoài không kể, chỉ thu tâm-hồn

Tâm giác được, phàm nhơn hóa Thánh

Tánh mê c̣n, Tiên dính hồng-trần

Thăng-trầm tự xử lấy thân

Lấy câu nhân-quả định thân khỏi lầm

Tự xét ḿnh khởi tâm thiện ác

Tự xét ḿnh tạo-tác hung hiền

Khỏi cần hỏi ư Thần Tiên

Tự ḿnh cũng biết nghiệp-duyên thế nào

Ăn chanh muốn ngọt ngào không được

Làm dử mong có phước khó thay

Một cùng với một là hai

Trồng chi hưởng nấy xưa nay không lầm

Con thương chúng khóc thầm đ̣i bửa

Phật nh́n đời bắt ứa ḷng vàng

Mười người hết chín người gian

Ngoài đời đă chán c̣n loan trong chùa

Đạo-đức chỉ là khua ngoài miệng

Tu hành không một chuyện trong ḷng

Kệ kinh học nói cho thông

Khác nào con két nhái ông chủ nhà

Nói thông-thái kể ra sao hết

Làm trái ngang chẳng việc nào xong

Đáng thương cho kẻ tốt ḷng

Bị người lừa gạt mà không biết ǵ

Đến như Phật từ-bi vô hạn

Cũng bị người giả dạng tăng-ni

Làm cho sanh-chúng ngờ nghi

Cửa thiền vắng bóng, đạo ngh́ lăng tâm

Con ơi! Đạo thậm-thâm vi-diệu

Chúng luống công khuấy nhiễu không tan

Chỉ thương cho khách trần-gian

Bị ḷng ngờ-vực chận đàng từ-bi

Long-Hoa vốn kỳ thi công-đức

Hạ-Nguơn là chính lúc chọn lừa

Lành th́ làm, dử nên chừa

Thiện tồn, ác thất, Thiên-Cơ định rồi

Núi cao vút bổng trôi thành biển

Biển sâu ḥm lại biến non cao

Ruộng khô tức khắc sông hào

Sông hào nháy mắt biến vào rừng sâu

Cuộc thay đổi lời đâu nói cạn

Cơ nhiệm-mầu biết dặn sao cùng

Từ-bi với kẻ hiếu-trung

An tâm nhờ Phật hộ tùng ngày đêm

Dử rán bỏ, chớ thêm việc dử

Lành nên làm thêm sự hiền lành

Tồn-sanh sẻ được trường-sanh

Thượng-nguơn trở lại thái-b́nh an vui

Con ơi! Khi thắm mùi đạo-hạnh

Như rồng kia thêm cánh nhẹ bay

Đời thay ḿnh chẳng hề thay

Cùng chơn Bồ-tát, Như-Lai đồng thiền

Mau thành bởi lành duyên kiếp trước

Sớm nên do chưởng-phước hiện nay

Cố công lượm lặt một ngày

Được nhiều hơn kẻ bỏ hoài suốt năm

Trước không biết sau tầm sẻ rỏ

Xưa chẳng tu, nay ngộ th́ thành

Dử xưa, nhưng hiện nay lành

Lành c̣n, chớ dử tan tành c̣n chi

Xưa lành nhưng nay th́ làm dử

Dử c̣n ra, lành sự đâu c̣n

Khác nào nhà mới son son

Châm dầu đốt rụi chỉ c̣n đống than

Lành rán làm, lành toàn chung-thỉ

Dử chớ theo, dử chí cùng đường

Dử lành vốn ở tâm-vương

Chủ tâm chớ để vào đường ngục-môn

Hồn chủ xác là tồn tại măi

Xác chủ hồn là hoại diệt luôn

Ch́u theo sở-dục ngông-cuồng

Chỉ mau hủy kiếp vô-thường ích chi

Lấy thần-trí chỉ-huy thể xác

Thể xác không dẩn dắt đường tà

Học theo gương Phật Thích-Ca

Lấy thần trí đạo thắng qua dục trần

Đời tàn lại nhằm cơ hoại diệt

Kiếp tạm c̣n gặp dịp sảy sàng

Mười phần hết chín phần tan

Một phần c̣n lại toàn vàng với châu

Không cánh mà bay đâu cũng tới

Ngồi một nơi thế-giới xem cùng

Giả, chơn lắm sự lạ lùng

Phật ma khó biết rối tung loài người

Quá vật-chất bị đời ám ảnh

Yếu tinh-thần bị cảnh cuốn lôi

Chung qui chẳng việc nào rồi

Chỉ làm đau khổ cho đời nhiều hơn

Rán mở trí để cân giả thiệt

Nhờ b́nh tâm xét việc chánh tà

Đời nhiều khôn khéo quỉ ma

Đụng đâu tin đó th́ là lầm to

Học khôn quỉ thường lo việc quỉ

Dựa tánh phàm chỉ nghĩ thân phàm

Bảo thân phàm đủ cách làm

Làm theo khôn quỉ, thân phàm mau tiêu

Được giải-thoát là điều hơn hết

C̣n luân-hồi phải chết chóc luôn

Luống công bọt nước đóng khuôn

Giả thân kết cuộc cũng huờn giả thân

Phải tỏ ngộ, đường trần mới dứt

Được hết mê, bến tục mới rời

Mê là gốc khổ con ơi!

C̣n mê, thiên hạ chưa thời nào vui.

Bởi mê mới làm tôi thị-dục

Nếu ngộ đâu tùng-phục ḷng tà

Dục, tà đều hại người ta

Dục là thống-khổ, tà là trầm-luân

Dục thường v́ xác thân khởi xướng

Tà thường v́ vọng-tưởng gây ra

Cả hai đều thứ mắt loà

Lợi gần th́ thấy, hại xa không tường

Gần dứt thở trên giường chưa biết

Bảo vợ con nối tiếp đường lầm

V́ t́nh mà thọ cảm tâm

Vợ con rồi cũng lũi lầm theo luôn

Nghiệp cha mới vừa buông, con bắt

Hết cháu rồi kế chắt nối truyền

Cứ như thế đó lưu-liên

Gây nên một khối thảm duyên nhiều đời

Cha mẹ chết con rơi nước mắt

Con chết th́ cháu chắt khóc ṛng

Vợ th́ chan-chứa v́ chồng

Chồng th́ v́ vợ đôi gịng lệ rơi

Nước mắt ấy từ đời vô-thỉ

Bốn biển to đem ví không bằng

Sanh-ly, tử-biệt vô ngần

Giây oan đáng sợ, nợ trần đáng ghê

Vạn sự bởi ma mê dẩn lối

Trăm việc do quỉ tối cầm đầu

Giác xong, mê nọ c̣n đâu?

Ngộ rồi lối ấy bị thâu mất liền

Trong tâm khởi dử hiền phải biết

Lấy trí phân hư thiệt cho rành

Nếu điều tà niệm c̣n sanh

Tự ḿnh trừng-trị tảo-thanh ḷng ḿnh

Hành đạo phải tự tin đầy đủ

Tham thiền cần tự chủ hoàn-toàn

Vọng trần vừa mới thoáng ngang

Chận ngay chớ để lan tràn trong Tâm

Chừng nào cảnh hết làm Tâm loạn

Khi ấy Tâm đă đoạn cảnh trần

Chánh tà đều được minh-phân

Nhưng đừng để tánh ngă-nhân chen vào

Tâm, cảnh chẳng c̣n màu hổn-độn

Tà, chánh không xáo-trộn trong ḷng

Như là vật với Hư Không

Tự nhiên ánh-sáng đại-đồng bừng ra

Con ơi! Phậ Thích-Ca đắc-đạo

Bị ma-vương khảo-đảo lắm lần

Nếu Tâm c̣n chút vọng-trần

Tất không đạt được quả phần Như-Lai

Ngồi niệm Phật th́ ai cũng niệm

Nhứt Tâm, không xao-xuyến ít người

Tâm như chong chóng giửa Trời

Phật th́ một niệm, c̣n mười niệm ma

Các việc xấu nhớ ra trước nhứt

Kế tay chân buồn bực mỏi mê

Rồi ma buồn ngũ chạy về

Phật quên niệm đến, khói mê phủ vào

Không cần hỏi Ông nào cũng biết

Niệm thế bao giờ Phật chứng cho?

Khác nào nồi gạo mới vo

Bắt lên nhắc xuống bao giờ chín cơm?

Mục đích việc sớm hôm niệm Phật

Là để cho chấm dứt niệm tà

Chỉ c̣n một niệm Di-Đà

Để nhờ Phật rước sang qua Liên-Đài

Có thật cảm Phật Ngài mới ứng

Niệm lơ là Phật chứng vào đâu

Ví người đă rớt sông sâu

Không cần kêu cứu, ai hầu cứu cho?

Niệm Phật chẳng béo no chi Phật

Phật cũng không mong nhắc đến tên

Chúng sanh muốn Phật vớt lên

Cho nên mới tưởng niệm tên Phật Ngài

Phật nguyện độ muôn loài thoát khổ

Nd6n khi nghe ai có lời xin

Phật thêm động tấm bi t́nh

Như là mẹ thấy con ḿnh lâm tai

Phật nhứt định không sai lời nguyện

Nhưng chúng sanh phải niệm chí-thành

Chỉ là một niệm trọn lành

Cũng là được Phật thân-hành đến nơi

Hoặc chẳng niệm một lời chi cả

Nhưng thường hay có dạ từ-bi

Trần ai chẳng nhiểm vật ǵ

Cũng là được Phật hộ-tŕ ngày đêm

Người tự độ cầu thêm Phật độ

Như nước xuôi lại gió thuận ch́u

Đường về chóng biết bao nhiêu

Được hai sức độ mau siêu phàm-trần

Tuy có được tinh-thần bác-ái

Cũng nhớ nên tưởng vái Di-Đà

Kỳ nầy Phật ấy ghé qua

Rước về Cực-Lạc ngồi Ṭa Kim-Liên

Cỏi ấy chẳng năo-phiền đau khổ

Tuổi sống lâu vô số vô biên

Muốn chi th́ được có liền

Thân người nào cũng bằng sen hóa thành

Cỏi ấy vốn trọn lành, trọn tốt

Cỏi ấy không ai chết, ai già

Thường ngày có đức Di-Đà

Dùng thần-thông hoá hiện ra muôn h́nh

Người nào cũng quanh ḿnh đều sáng

Ai cũng đều viên-măn thần-thông

Đường xa muôn dặm Tây Đông

Nhưng đi chỉ mất độ trong phút giờ

Người cỏi ấy thường trưa mỗi bửa

Đi cúng dường Phật ở khắp nơi

Đi về trong buổi ngọ thời

Người nào cũng muốn thỉn lời Như-Lai

Nên ai cũng đồng giai Bồ-Tá

Không người nào sa-lạc phàm-phu

Hạ-Nguơn kẻ phát tâm tu

Cầu về Cực-Lạc là đầu nhập môn

Cỏi ấy vốn người thân-thiện cả

Ai muốn sang phải dạ lương-hiền

Cỏi sen người phải như sen

Gần bùn mà chẳng ố hoen mùi bùn

Cỏi lành kẻ dử hung khó bước

Phật từ-bi chẳng rước bất lương

Muốn về Cực-Lạc Tây-Phương

Các điều hung dử chớ vương điều nào

Lá già th́ trước sau cũng đổ

Để lá non thay nở nên cành

Hết đời trược, kế đời thanh

Luật đào-thải ấy đă dành từ lâu

Thuở xưa quả địa-cầu rất tốt

Đất bằng vàng, thảo-mộc bằng châu

Người nào cũng dung nghi tốt đẹp

Ai cũng đều hiền-đức thông-minh

Nhỏ lần cho đến hiện t́nh

Ḷng người hoá xấu, địa h́nh quá dơ

Đến lúc phải ban sơ lập lại

Khó tránh ngày có đại biến đi

Chính là cũng một cuộc thi

Ai rơi ai đậu trong kỳ này đây

Đức Tiếp-dẩn kỳ này cũng tới

Rước hiền-nhơn thế-giới Ta-Bà

Đem về Cực-Lạc Di-Đà

Dứt đường sanh-tử, lánh xa hồng-trần

Bá tánh nhớ tu thân, lập hạnh

Nữ nam cần cải chánh trừ tà

Loc lừa trận ấy nổi ra

Có Thần che chở cho qua tai nàn

Thiếu đạo-đức sắt gang cũng chảy

Thật hiền lành bới cạy không trôi

Luật kia đă định sẳn rồi

Lành thời tồn tại, dử thời tiêu-tan

Ng̣i pháo đốt tất vang tiếng nổ

Họa gây ra th́ khổ hại thân

Cũng nên xét kỹ xa gần

Cho hồn khỏi đọa, cho thân khỏi đày

Hồn bị đọa, khó khai ngộ được

Thân bị đày khó vượt lao lung

Dẩn nhau đi tới đường cùng

Thân tṛng thêm tội, hồn tṛng thêm mê

Thê thảm rồi, kế thê thảm tới

Ma củ đi, ma mới hiện vào

Lúc nào biển cũng sóng xao

Chúng sanh chẳng có lúc nào đứng yên

Phần lớn bị bạc tiền mờ trí

Ít ai mà chủ-trị được tâm

Nghèo th́ bị bạc làm câm

Giàu th́ bị của giam cầm chung thân

Xưa nay chốn hồng-trần như thế

Hơn thua nhau chỉ kể đồng tiền

Gịng đời xuôi ngược đảo-điên

Đều do cái thứ bạc tiền mà ra

Thứ tiền bạc người ta tạo nó

Rồi người ta lại khổ v́ tiền

Không tiền, nói phải cũng điên

Có tiền nói quấy cũng thiên người ừ

Trâu ḅ th́ bị người xỏ mủi

Người bị tiền bạc cởi trên lưng

Trâu ḅ chỉ khổ xác thân

Người th́ xác thịt, tinh-thần khổ luôn

Khổ đến chết không buông được nó

Mà nhiều người lấy đó làm vinh

Tiền xem trọng, nghĩa xem khinh

Ngày nay thế-giới chỉ tin đồng tiền

Tiền là bạc không yên một chổ

Nay tay nầy, mai ở tay kia

Người thường v́ nó rẻ chia

Gây ra đổ máu đầm-đià khắp nơi

Chủ được nó là đời hạnh-phúc

Nó chủ ḿnh là mất tự do

Làm ra để giúp để cho

Chớ gom góp để bo bo giử đời

Đem giúp đở cho người chẳng mất

Cứ bo bo giử cất không c̣n

Vật ṃn biết dụng không ṃn

Tiền đừng nên bạc nên tṛn nghĩa ân

Ham tiền, bị hư thân lắm kẻ

Mến bạc, nhiều người nhẹ giá danh

Gái th́ bán mất tiết-trinh

Trai th́ trộm cướp hoặc sanh gian hùng

Thân cho mấy khi ḷng mến bạc

T́nh thân kia cũng nát như tương

Tự ḿnh bóp chết t́nh thương

Mà không sáng mắt bởi vương bạc tiền

Tiều dùng đúng, tiền hiền như Phật

Bạc xài lầm, bạc ác hơn ma

Phật ma cũng tại người ta

Chớ tiền bạc nó vốn là vô-tri

Nhiều tiền kiếp Mâu-Ni giàu có

Bạc tiền đâu làm khổ được Ông

Mà là nhờ có tiền đồng

Giúp Ông bố-thí khắp trong dân làng

Đó là một trong ngàn công-đức

Phật Thích-Ca chứa chất từ xưa

Dùng tiền như hạn cho mưa

Biển non đo cũng chẳng vừa đại ân

Phật xưa cũng xác trần cỏi tạm

Ngài cũng t́nh cũng cảm như ai

Thế mà Ngài chứng Như-Lai

Nhờ ḷng bố-thí, nhờ hay nhân-từ

Phật làm thế, nay người cũng thế

Tất nhiên là ngồi kế Phật Ngài

Nhớ câu trọng nhgĩa hơn tài

Tiền tài chớ để nó sai khiến ḿnh

Ai có của bỉ khinh cũng mặc

Đừng v́ tiền gay gắt với ai

Có ra th́ đở xây xài

Không th́ nhịn chịu chớ cay đắng ḷng

Nghèo nhớ giử ḷng trong dạ sạch

Giàu đừng quên bố đức thi ân

Nên cho kẻ khác lây phần ấm no

Được như vậy, được kho công-đức

Sống đời đâu khổ cực v́ đời

Trong tâm thường được thảnh thơi

Tuy trong cỏi tục mà đời Thần Tiên

Tiên với tục dính liền mặt trái

Để vậy phàm, lộn lại là Tiên

Cũng thời xữ-dụng đồng tiền

Người lo quần chúng, kẻ riêng lo ḿnh

Lo quần chúng là  t́nh Tiên Phật

Lo riêng ḿnh là chất phàm nhân

T́nh Tiên Phật hết trầm-luân

Chất phàm nhân tất c̣n thân luân-hồi

Phật phàm có thế thôi đâu khó

Làm hay không việc đó tại người

Người đâu bóng đó không rời

Ngoái đầu ngó lại mặt trời thấy ngay

Xưa ma đó, bổng nay Phật đó

Cây với thuyền nào có xa nhau

Khéo tay moi móc ghép vào

Th́ cây nên được thuyền tàu khó chi

Chúng sanh chớ bỏ đi tự lực

Mọi người nên lấy sức của ḿnh

Phàm t́nh đổi lại Thánh t́nh

Tự ḿnh sửa lấy ḷng ḿnh hơn ai

Chớ ỷ lại kẻ ngoài cứu vớt

Phải tự ḿnh t́m cách thoát ly

Thật tâm tự độ ḿnh đi

Tự nhiên có Phật hộ-tŕ khỏi lo

Không tự độ muốn cho Phật độ

Khác nào như đất bỏ không trồng

 Ví dù mưa xuống ngập đồng

Trái bông cũng chớ có ḥng sanh ra

Biết tự trị tức là tự độ

Làm lành, c̣n dử, bỏ không làm

Dù cho ḷng rất muốn ham

Nếu là việc quấy cũng cam nhịn chừa

Muốn th́ cứ làm bừa không xét

Trong mười điều hỏng bét chín điều

Muốn điều lành chẳng bấy nhiêu

Muốn điều hung dử lại nhiều gấp mươi

Cho nên mỗi một điều muốn nói

Hoặc trước khi muốn khởi việc làm

Phải cần hỏi lại lương tâm

Xét coi việc có lổi lầm hay không

Gặp việc khó thấy ḷng bối rối

Riêng ḿnh không hiểu giả hiểu chơn

Nên t́m hiểu bậc hiền nhân

Chớ nên nhắm mắt đưa chân đi càn

Lỗi với người khó toan chuộc tội

Lỗi với ḿnh sửa cải dễ đâu

Lỗi thân, thân chịu dải dầu

Lỗi ḷng, ḷng chịu âu sầu mê man

Thân lao khổ, bất an ḷng dạ

Ḷng âu-sầu, thân thể ṃn hao

Không âu-sầu, chẳng khổ lao

Ḷng đừng để một phút nào rời thân

Phải tu luyện, tinh-thần sáng-suốt

Cần dưỡng-nuôi, hạnh-phúc đủ đầy

Cây cong uốn măi cũng ngay

Người hư thế mấy, sửa hoài cũng nên

Học hỏi vốn là nền trí-thức

Sách kinh là cái nút tâm-linh

Cần học hỏi, đọc sách kinh

Giúp cho sức hiểu của ḿnh rộng ra

Lành kém trí như nhà thiếu cửa

Hiền mà ngu như ngựa cái mù

Hiền minh chớ để hiền ngu

Lành th́ lành trí, chớ tu suông lành

Tu có hành, giá danh châu báu

Tu không hành tiếng nhạo đá chai

Tu hành cần được cả hai

Trong hai thiếu một chẳng xài vào đâu

Chớ học nói ít câu hán-tự

Tự cho ḿnh hay chử là lầm

Chữ đâu nghĩa đó cho thâm

Chử không hiểu nghĩa như câm khác nào

Đức không tài như dầu thiếu lửa

Tài thiếu đức tợ ngựa không cương

Đức tài có đủ hai phương

Lửa dầu gồm đủ, ngựa cương sẳn sàng

Đạo có hạnh, mới rằng học Đạo

Tu không hiền, ai bảo là tu?

Cửa thiền nay quá mờ lu

Do người giả đạo, dối tu phần nhiều

Đạo không hạnh là tiêu diệt Đạo

Tu làm hung là đảo ngược tu

Mù c̣n có thể hết mù

Tội lường gạt Phật dể dù ǵ tiêu

Tội vô ư, c̣n nhiều chổ thứ

Tội cố t́nh, luật xử không tha

Nếu tu không được th́ ra

Chớ mưu lấy Đạo làm nhà buôn dân

Tạo ngu dại, hưởng phần ngu dại

Làm ác gian, hưởng cái ác gian

Chạy Trời sao khỏi nắng chan

Hại người mù, tất phải mang kiếp mù

Thù người, bị người thù khó trốn

Tổn hại người, người tổn hại ḿnh

Nhân nào quả nấy công minh

Người trong Hạ-giới chớ khinh Lưới Trời

Con ơi! Phật lập lại lời nói trước

Đời Hạ-Nguơn vô phước th́ nhiều

Nghiệp mê không những khó tiêu

Họa sầu trái lại dể chiêu vào ḿnh

Việc trả báo rất nhanh khó tưởng

Sớm gây th́ chiều hưởng không lâu

Thần minh tuy chẳng thấy đâu

Nhưng mà mọi việc đều tâu Ngọc-Hoàng

Tội đền tội, bạc vàng khó chuộc

Phước th́ là gặp phước khỏi lo

Công bằng Ngọc-Đế cân cho

Mảy lông không lọt, chớ lo sai lầm

Vừa mới nghĩ trong tâm chưa lộ

Nhưng Thần minh đă rỏ dử lành

Sức thần hiểu biết rất nhanh

Phàm gian chớ có vọng sanh điều tà

Điều tà mặc dù là chỉ nghĩ

Song cũng làm tâm trí lu mờ

Khởi ra ư xấu ban sơ

Diệt liền chớ để dây dưa lâu ngày

Ư nghĩ xấu kéo dài bao độ

Hành động tà càng lộ bấy nhiêu

Hiểu rồi cương-quyết trừ tiêu

Chớ nên tha thứ nuông ch́u vọng tâm

Vọng tâm nếu chẳng làm yên lặng

Ví dù ngồi bên cạnh Phật Đà

Cũng không hề được thấy ra

Bị tâm vọng nó làm ḷa mắt đi

Tâm vọng rất làm nguy hạnh-đức

Người tu hành chưa dứt vọng tâm

Như ôm rắn độc mà nằm

Thân kia không biết họa lâm lúc nào

Tâm vọng dứt mới vào cỏi Phật

Vọng tâm c̣n khó nhập Niết-Bàn

Vọng tâm là gốc mê man

Chúng sanh v́ nó sáu đàng chuyển-luân

Lúc niệm Phật, tâm thần xao-xuyến

Khi tham thiền, lười biếng mỏi mê

Thấy trong đầu óc nặng nề

Ấy là ma nghiệp vổ về đầu tiên

Nếu ư-niệm để nghiêng theo nó

Th́ đạo tâm từ đó lần phai

Đến khi tới trước Phật đài

Mà tâm vẩn loạn là ngày nguy cơ

Phật không phải chỉ thờ lấy vị

Thờ Phật là biểu thị ḷng tin

Ḷng tin càng được chặt ǵn

Càng cao đức-hạnh, càng b́nh-định tâm

Không thờ Phật mà thầm tin-tưởng

Hơn thờ mà bỏ luống không tin

Có tin mới biết sửa ḿnh

Không tin đâu bỏ hành-tŕnh xấu xa

Tin là mẹ đẻ ra ngôi Phật

Tin là thuyền cứu vớt chúng sinh

Có tin th́ mới có thành

Thiếu ḷng tin-tưởng, tu hành sao nên

Tin-tưởng mạnh, tất bền ư-chí

Ư-chí bền th́ vị quả nên

Không tin th́ chí không bền

Không bền chí sẻ không nên đạo mầu

Việc càng khó, càng sâu tin-tưởng

Tin-tưởng sâu th́ chướng-ngại tiêu

Tin là thứ phép cao-siêu

Sẻ làm như ư, sẻ tiêu ma tà

Tin -tưởng Phật th́ là gặp Phật

Tin-tưởng ma th́ gặp quỷ ma

Chử tin đối với người ta

Rất nên quan-trọng lựa mà tin theo

Tin-tưởng vốn là điều cần-thiết

Nhưng phải nên suy-xét kỷ càng

Chánh đường khi thấy rỏ ràng

Chừng ni sẻ đặt ḷng vàng tin theo

Tin dể dải, thường gieo ân-hận

Tin bướng càn, lầm lẩn phần nhiều

Không tin th́ đạo không siêu

Dể tin quá cũng chẳng tiêu nghiệp trần

Dể tin tất tâm thần dễ động

Dễ động tâm, dễ móng sự trần

Sự trần dắt được tâm thần

Khác nào như bị thọt chân vào c̣ng

Sức tự chủ đă không c̣n nữa

Quyền hành do SÁU ĐỨA GIẶC TRẦN

Tha hồ thỏa mản nhục thân

Tâm hồn cứ thế mê dần đi thôi!

Mạng sống chỉ là mồi thị-dục

Tâm hồn th́ lệ-thuộc xác thân

Loay hoay ở giửa ngục trần

Lúc nào cũng sợ tử-thần đến kêu

Giàu cũng sợ, mà nghèo cũng sợ

Chủ cũng lo, mà tớ cũng lo

Những người chức trọng, giàu to

Vấn đề chết chóc sợ lo hơn nghèo

Nhiều ham muốn th́ đeo nhiều khổ

Vọng-tưởng luôn đâu có yên ḷng

Kẻ th́ tốn của, người công

Kẻ dùng tài sức, người dùng tâm tư

Lo đến chết không như ư được

Hết muốn này đến lượt muốn kia

Mồ hôi nước mắt đầm-đ́a

Mà ḷng ham muốn nọ kia chưa vừa

Kẻ được sớm th́ trưa lại chết

Người chiều nên bổng mất sớm đi

Lúc c̣n trẻ lại ngu si

Chừng thông-minh được là khi đă già

Nhơn-loại chẳng ai mà thuận cảnh

Chúng sanh không ai rảnh trong ḷng

Thế mà chẳng việc nào xong

Chết rồi mà vẩn c̣n ḷng nuối theo

Bởi tiếc nuối giàu, nghèo, thương, ghét

Bởi tạo ra các nghiệp tiền trần

Nên sau khi đă bỏ thân

Đi theo nghiệp ấy chuyển luân lại liền

Nghiệp lôi cuốn như ghiền bệnh ruợu

Khi thèm, không ai rủ cũng đi

Hôm qua say ngũ li b́

Bửa nay say nữa, dễ ǵ bỏ say

Nghiệp thế, phải đầu thai cỏi thế

Mến trần th́ sinh đẻ nơi trần

Quả sanh v́ bởi có nhân

Nếu nhân không có, quả sanh bao giờ

Trước cũng bởi v́ nhơ bợn thế

Nay mới rơi trong bể hồng trần

Hiện thời nếu chẳng tu thân

Sau nầy khó tránh khỏi phần đầu thai

Tùy theo nghiệp mỏng dày đă tạo

Mà trí ngu, bần phú khác nhau

Nhưng dù khôn dại, nghèo giàu

Vẩn già, vẩn chết, vẩn đau khổ đời

Những cái khổ hồi thời quá khứ

Người đă quên thành thử không ghê

Thật ra là một tràng mê

Từ hồi vô thỉ kéo lê tới giờ

Biết bao kiếp lên bờ, xuống nước

Khi thăng Tiên, khi rớt lại phàm

Lúc người, lúc thú, lam nham

Kể sao hết cuộc thăng-trầm tiền thân

Khi th́ phú, khi bần tột hạng

Lúc ấm no, lúc chẳng áo cơm

Khi ngói gạch, khi lá rơm

Lúc th́ quan tướng, lúc làm tù nhơn

Kiếp th́ bị treo thân lũng lẵng

Kiếp th́ ngồi chỏng cẳng ra oai

Kiếp th́ chết chẳng chôn thây

Kiếp th́ tống táng, chật ngoài, chật trong

Khi th́ xác trôi sông chập chả

Khi th́ thây tan rả giửa đồng

Kể sao hết chuyện năo nồng

Của tiền kiếp, khách hồng-trần đă mang

Kiếp làm gái, chịu đàng đẻ chửa

Kiếp làm trai con vợ đùm đề

Khi th́ trọn kiếp phu thê

Khi th́ bướm chán, ong chê giửa chừng

Có khi bị cùi phong, xụi bại

Có khi th́ điên dại, mù câm

Sống không nhà cửa ăn nằm

Lang thang đường phố xin ăn qua ngày

Có kiếp bị bọn trai lừa gạt

Có kiếp th́ bị thác v́ t́nh

Kiếp th́ làm đĩ bán ḿnh

Kiếp th́ cô quạnh trong t́nh cấm cung

Khi th́ được anh-hùng vang dội

Khi th́ mang lấy tội phản thần

Lúc th́ quư tợ vàng cân

Khi th́ rẻ nát c̣n hơn con ḍi

Kiếp th́ được người coi vua chúa

Kiếp th́ ra thân đứa ăn mày

Mới cười, kế khóc chua cay

Cứ như thế đó đổi thay không ngừng

Như lời đă vừa phân đoạn trước

Giàu, nghèo do tội phước mơng dày

Không cần phải hỏi nơi ai

Tự ḿnh suy cũng hiểu ngay thế nào

Kiếp trước mở hồ bao bố-thí

Nên kiếp này địa-vị giàu sang

Kiếp này bỏn-sẻn tham gian

Kiếp sau đói khó nghèo nàn tả tơi

Nghiệp dâm đảng sanh nơi đỉ điếm

Nghiệp ruợu chè sanh chốn tửu lâu

Nói sơ, chẳng kể hết đâu

Nghiệp đâu sanh đó, khó hầu đi sai

Mới kiếp trước ghét cay, ghét đắng

Kế kiếp sau làm bạn, làm chồng

Luân-hồi lộn bậy cỏi hồng

Khi cha, khi mẹ, khi chồng, khi con

Mới đời trước đánh đ̣n đứa ở

 Kế đời sau làm tớ bị đ̣n

Chết rồi nhưng nghiệp vẩn c̣n

Mạnh th́ nở trước, yếu tồn lại sau

Cuộc luân-chuyển chừng nào mới hết

Nếu chúng sanh c̣n kết giây oan

Ở trong ba cỏi, sáu đàng

Như là giửa bải chiến-tràng khác chi

Người biết giúp người, th́ ít có

Người hại người, th́ số vô biên

Tranh hơn ở kiếp hiện tiền

Quên rằng tội ác c̣n truyền hậu lai

Danh không chánh, chỉ gây hậu hoạn

Lợi bất nhân, hưởng chẳng lâu dài

Vui nay để chịu khổ mai

Mà không nghĩ đến, đời nay nhiều người

Nay đắc thế, chê cười hèn yếu

Mai thất thời, phải chịu cười chê

Đời thường nay tướng, mai hề

Chớ nên hiếp đáp, nhúng trề môi ai

Lúc mạnh, khá nhớ ngày yếu dở

Khi giàu, đừng quên thuở bần cùng

Ở ăn giử mực trung dung

Sống không kẻ oán, chết không người hờn

Kẻ đă hiểu đâu chơn, đâu ngụy

Khá khuyên người chổ mị, chổ không

Chưa làm, chỉ tính trong ḷng

Cũng là ảnh-hưởng chớ ḥng tính gian

Thường nghĩ tốt, có Thần Phúc hộ

Hay tưởng xằng bị Họa Thần theo

Họa Thần theo, tất nạn eo

Được Thần Phúc hộ th́ tiêu tai nàn

Ḷng dạ ác, có màng tối phủ

Tâm tánh lành, có lưới sáng bao

Mắt Thần khi ngó nh́n vào

Tức thời biết rỏ người nào hiền, hung

Màng tối phủ, ma nung, quỉ giục

Lưới sáng bao, Thần chúc, Phật ban

Quỉ ma nung giục th́ tàn

Phật Thần ban chúc th́ an lạc đời

Ḷng lành dử lộ nơi nhơn tướng

Khách nữ nam đừng tưởng nằm yên

Trong tâm vừa muốn mưa phiền

Th́ là ngoài mặt cũng liền kéo mây

Phàm thấy sắc tướng ngoài c̣n biết

Thánh xem c̣n thấu-triệt đáy ḷng

Tâm không mà chẳng phải không

Mười phương chư Phật đều trông thấy rành

Tâm đổi dạng, khi lành khi dử

Tâm biến thành lúc thú, lúc người

Ấy là tâm vọng của đời

Nó thường theo cảnh mà dời đổi luôn

Tâm vọng ấy nếu c̣n vọng măi

Th́ chúng sanh c̣n phải chuyển-luân

Vọng tâm nếu được lặng ngưng

Phàm nhân trở lại Thánh nhân tức thời

Gốc tâm vọng do nơi cảm nhiễm

Thói quen ưa đă chiếm trong ḷng

Lúc nào cũng muốn cũng mong

Trong tâm đâu có vắng không lúc nào

Thường v́ quá ước ao thèm khát

Nhiều khi gây thành giấc chiêm bao

Lỗi lầm lúc thức phạm vào

Đến khi ngũ cũng chiêm bao lổi lầm

Khi người để vọng tâm chi phối

Th́ tinh-thần mệt mỏi tối đen

Chỉ làm theo cái thói quen

Xấu xa cũng mặc, đê hèn cũng thây

Thói quen khiến thường hay vọng-tưởng

Chưa vừa ḷng vẩn muốn chưa thôi

Thêm đời nhiều thứ cuốn lôi

Càng làm ư muốn con người nhiều thêm

Việc phước đức không thèm muốn đến

Sự tà gian cứ mến theo luôn

Xấu xa chẳng biết hổ buồn

Biết bao kẻ bị điên-cuồng lợi-danh

Thấy sắc đẹp, động t́nh muốn lấy

Nghe lợi to, mong chạy đến giành

Của ai thấy cũng mong manh

Đến như của mẹ, cha ḿnh c̣n tham

Cậy quyền thế, lấy ngang lắm kẻ

Dùng trí khôn, chia xẻ nhiều người

Muốn cho lấy được không thôi

Dù ai oán ghét chê cười cũng trơ

Biết rằng quấy, không chừa chẳng bỏ

Hiểu là sai, cứ mó vẩn đeo

Cố t́nh tội lỗi giắc reo

Ḷng tham muốn lấy, hiểm nghèo vô biên

Lời lành có người khuyên không nhớ

Việc dử không ai trỏ chẳng quên

Thói quen từ trước nổi lên

Thường nghiêng theo dử, ít nghiêng theo lành

Sự cảm nhiểm kết thành nhiều kiếp

Cho nên khi gặp dịp nở liền

Nghề nào kiếp trước đă chuyên

Kiếp này nghề ấy người liền hiểu ngay

Luân hồi có khi dài, khi ngắn

Có khi vừa chết đặng ít ngày

Th́ liền bị dắt đầu thai

Làm người trở lại, nhớ ngay kiếp người

Nếu bị nghiệp sanh nơi cầm thú

Sống theo loài rừng rú ngu đần

Sau dù trở lại nhân thân

Dể quen tánh thú, nhiều hơn tánh người

Những tạp-quán hồi thời quá khứ

Nếu như không cơ hội chạm va

Th́ là khó nổi nhớ ra

Thói quen nằm măi nơi nhà nghiệp duyên

Nếu ma quỉ sanh lên nhân loại

Dể cảm theo cái thói quỉ ma

Chánh đường nếu chẳng xông ra

Th́ là dễ bị đường tà cuốn lôi

Đă sanh được làm người rất quư

Thường được nghe dạy, chỉ tu hiền

Gần đường về Phật, về Tiên

Không tu, sau khó trở nên làm người

Để sanh lạc vào nơi cầm thú

Không được nghe khuyên nhũ lời lành

Th́ không được biết tu hành

Tất c̣n chịu kiếp tử sanh lâu dài

Nạn ấy lớn hơn tai nạn khác

Cũng là điều h́nh phạt tối cao

Để cho cửa thú lọt vào

Giấc mơ dài biết ngày nào tỉnh ra

Giới ma quỷ cũng là đại nạn

Kiếp sống như là rán là mây

Tiêu tan chẳng có hẹn ngày

Thường cam đói khát giận gây trong ḷng

Tánh oán ghét đă xong cực độ

Nên thường gây đau khổ cho người

Không kiêng Phật, chẳng kể Trời

Khiến cho nghiệp ác càng hồi thêm cao

Xưa kia có một trào vua nọ

Có một ông quan vơ bất lương

Mỗi lần đi đến thôn hương

Bắt dân làng phải nộp lương, nộp tiền

Ḅ heo có, phải khiêng đến nạp

Có gái xinh, phải dắt tới hầu

Bắt dân làm việc ngựa trâu

Lớp th́ bị giết, bị tù thảm thương

Gặp già cả, không nhường, không nể

Thấy tăng sư, chẳng lễ, chẳng chào

Rất là ngạo mạn, tự cao

Không tin quả báo, chẳng nao tuần huờn

Một hôm nọ, sau cơn yến tiệc

Bổng nhiên ông thổ huyết chết đi

Sanh làm ngạ quỷ tức th́

Mặt mày xấu xí dị kỳ h́nh dung

Cổ quá nhỏ, vật không nuốt chạy

Bụng th́ to bằng cái bụng trâu

Ngày đêm đói khát buồn rầu

Vất vơ chẳng có chổ nào ẩn thân

Cơm vừa đút tới mồm thành lửa

Nước ngậm vào miệng hóa dầu sôi

Làm cho phỏng lưởi cháy môi

Chịu điều đau nhức tanh hôi suốt đời

Trả quả lúc làm người tiền kiếp

Nhưng thường không được biết tỉnh ra

Ôm ḷng oán hận sâu xa

Càng làm cho kiếp quỷ ma kéo dài

Con ơi! Lấy chuyện này để biết

Những hành tung tiền kiếp mất đâu

Làm cho thiên hạ đau sầu

Là gây hậu quả độc sâu cho ḿnh

Quan ấy lúc sanh binh oai khí

Khi thác rồi làm quỷ đói đau

Người đời thử nghĩ thế nào

Có nên ham thứ hùng hào ấy không?

Chỉ một lúc thỏa ḷng ham hố

Mà để cho đau khổ muôn đời

Là điều nên nhịn con ơi

Ăn quen khó nhịn, nhịn thời cũng quen

Có quả báo, nên khuyên hướng thượng

Không đáo đầu ai khuyến trừ tà

Chết rồi tội mới thấy ra

Chừng ni có hối cũng là muộn thay

Chỉ sơ lược một vài nhân quả

Cho người đời nhớ có trả vay

Để mà uốn nắn cho ngay

Ngơ hầu tránh cái hậu lai bất lành

Phải sáng suốt, cứu ḿnh bớt khổ

Đừng ngu mê, tông tổ lây sầu

Nếu ḿnh tu đắc đạo mầu

Tổ tiên cha mẹ cũng chầu Như Lai

Trời một mặt sáng đầy thiên hạ

Cầu một cây đưa cả muôn người

Tu là việc lớn con ơi

Cứu cha mẹ được, độ người cũng xong

Trái Nguơn hạ đă hồng sắp rụng

Mau chọn nơi gieo giống trường sanh

Mê đời cặn bả hôi tanh

Hại ḿnh th́ có, cứu ḿnh th́ không

Đời chém giết v́ ḷng ghen ghét

Đời lưu manh v́ việc tham lam

Có rồi mà vẩn c̣n ham

Ham tài, ham sắc, ham làm công danh

Thấy người được, c̣n ḿnh không đuợc

Xô đẩy nhau, bắt chước cho hơn

Thường tranh cạnh việc bất nhơn

Là đời hiện tại gọi tân phong trào

Quá vật chất, quơ quào bất kể

Quá xa hoa, tội lệ không kiêng

Đua nhau cướp lợi tranh quyền

Ấy là thế giới kim tiền ngày nay

Con cái chẳng đoái hoài cha mẹ

Vợ chồng không ǵn lẻ ái ân

Bội thầy, phản bạn, lừa dân

Cảnh này đă diễn xa gần thiếu chi

Chẳng đạo lư hơn ǵ chuối háp

Không luân thường nào khác heo tơ

Chuối không ruột chẳng ai nhờ

Heo lo ăn ngũ để chờ phân thây

Đạo lư chẳng khác cây thước mộc

Luân thường như là chốt với đinh

Thước không, nhà khó ráp thành

Chốt đinh nếu thiếu th́ h́nh ră mau

Đạo lư trọng thế nào đủ biết

Luân thường là cần thiết dường bao

Ở đời bất luận người nào

Nên ǵn đạo lư, nên trau luân thường

Người hơn vật biết đường đạo lư

Người giá cao nhờ nghĩ luân thường

Dù cho thông-thái, phú-cường

Nếu không đạo lư luân thường đáng khinh

Kẻ chỉ biết lo ḿnh vinh hạnh

Mặc cho ai sống cảnh khốn nàn

Người đừng tưởng thế là ngoan

Gặp khi tối lửa tắt đèn kêu ai

Giửa nhơn loại có dây quan hệ

Việc lớn cho đến bé nhờ nhau

Trong đời bất cứ hạng nào

Tự ḿnh cung cấp không sao hoàn toàn

Ngay như cái thân đang sống đó

Được sanh ra nhờ có mẹ cha

Những điều phụ thuộc khác ra

Là nhờ tất cả người ta giúp vào

Ơn cha mẹ làm sao chẳng nhớ

Ơn mọi người há nở đành quên

Dù sao cũng rán đáp đền

Mới không hổ phận sanh lên làm người

Được lành chớ khinh cười kẻ rách

Được sang đừng kiêu cách người hèn

Không nên phân biệt lạ quen

Thấy ai mắc nạn nên chen giúp dùm

Ḿnh được sống th́ người cùng sống

 Ḿnh được vui giúp chúng đồng vui

Ở ăn mật-thiết với người

Sự thơm tho ấy c̣n mùi nào hơn

Cuộc sống của thế trần hiện tại

Cũng cần nên sửa cải như trên

Giàu nghèo nâng đở nhau lên

Bỏ đi cái lối sống riêng cho ḿnh

Ai cũng biết mở t́nh rộng rải

Nạn dân nghèo sẻ giải-quyết xong

Những điều cướp của lường công

Không c̣n nghe thấy ở trong xóm làng

T́nh bác-ái người càng biết rộng

Cảnh thái-b́nh càng chóng hiện ra

Nếu t́nh bác-ái c̣n xa

Thái-b́nh cảnh ấy cũng là c̣n lâu

Những ǵ chúng đang sầu khổ nhứt

Không nói ra cũng được biết rành

Thiếu no ấm, thiếu ḥa b́nh

Là điều thế-giới hiện t́nh thiết-tha

Kẻ thiện-chí nh́n qua thế sự

Không khỏi ḷng tư-lự đau buồn

Dân sinh rối tợ chỉ cuồn

Chưa xong nhơn họa, kế đường thiên-tai

Mới lụt bảo chổ này chưa dứt

Kế xảy ra động đất chổ kia

Đói đau chết chóc chia ĺa

Nhơn sanh đang lúc đầm-đ́a thiên-tai

Nạn Trời khắp Đông Tây gieo rắc

Thêm nạn người Nam Bắc hoành-hành

Chổ này chưa dứt chiến-tranh

Kế nghe chổ nọ khởi hành binh-đao

Thảm với khổ kể sao cho hết

Sống khó khăn, c̣n chết dể dàng

Nh́n vào khắp cảnh nhơn gian

Lao đao chẳng khác như thuyền gặp giông

Nếu kẻ có tấm ḷng bi-mẫn

Không khỏi lo cầu khẩn ḥa-b́nh

Thương người như thể thương ḿnh

Không hề muốn việc đao binh khốn nàn

Họa thế-giới sắp tàn mai mốt

Bướm ong c̣n châm đốt mỗi ngày

Giết nhau nếu chẳng dừng tay

Sẻ làm mạng sống nhơn loài ngắn thêm

Nên tha thứ, chớ hiềm thù nữa

Hăy nhứt tâm, đừng ở hai ḷng

Giúp người, người sẻ trả công

Hại nhơn, nhơn hại, chớ ḥng hại ai

Sự báo-ứng đời nay rất chóng

Quả đă gieo sắp rụng tới nơi

Trốn người chớ khó trốn Trời

Chết th́ chịu chớ phạm nơi tội t́nh

Con ơi! Cảnh b́nh-minh thấy được

Phải trải qua một cuộc tối đen

Ngũ quen c̣n thức không quen

Hồn đi theo lớp tối đen nhiều người

Kẻ tỉnh được gặp trời sáng tỏ

Người mê luôn theo lộ âm cung

Thử ra mới biết hiền hung

Không đem chọn lọc, Tiên Rồng như nhau

Chưa gặp lửa, vàng thau một sắc

Đốt ra rồi hai chất khác nhau

Vàng th́ trước cũng như sau

C̣n thau th́ lại sắc màu đổi luôn

Khi thạnh lắm, người thương kẻ mến

Lúc suy, không ai đến ai thăm

Dễ dàng thay đổi lương tâm

Nh́n vào thế thái ngán ngầm ḷng son

Lúc mới mẻ th́ c̣n hăm hở

Khi củ càng chẳng ngó ngàng vào

Ḷng người phai lạt rất mau

Tu hành như thế chừng nào cho nên

Cần phải biết ơn đền, nghĩa trả

Cần phải ǵn chí cả ḷng son

Nguyện tu th́ phải tu tṛn

Mặc dù sống chết mất c̣n chẳng nao

Đạo cao có chí cao tương xứng

Như buồm to gió lớn thổi xuôi

Đường về mau chóng đến nơi

Móng tay chưa nhọc là ngồi Tây Phương

Gặp đạo cả, cang trường nhỏ hẹp

Như ruộng to lúa lép đem gieo

Nhọc công nghèo vẩn c̣n nghèo

Tu như thế rất khó siêu Phật đài

Ngọc nếu chẳng dồi mài không sáng

Tu nếu không cố gắng chẳng thành

Trong tâm th́ được trọn lành

Hốt nhiên trí-huệ nơi ḿnh hiện ra

Một khi thấy trứng gà khảy mổ

Chẳng bao lâu sẻ nở gà con

Mẹ gà phải ấp cho tṛn

Trứng kia bỏ lạnh, gà con chết liền

Tăng chúng phải tham-thiền đúng cách

Làm sao cho thống nhứt tinh-thần

Mắt tai mũi miệng ư thân

Đem về một chổ thật chân như ḷng

Làm thế chẳng phải trong chốc lát

Mà phải ǵn cho được luôn luôn

Đến khi như nước trên nguồn

Chảy luôn không dứt là đường đạo minh

Con ơi! nhớ chắc ǵn lẻ ấy

Chẳng bao lâu sẻ thấy hiệu năng

Nếu con nghĩ quấy, tưởng xằng

Chắp tay ngồi măi không ăn thua ǵ

Việc thành đạo không kỳ mau chậm

Mà do ḷng động tịnh khiến ra

Động c̣n th́ Đạo c̣n xa

Tịnh càng sớm được, Đạo nhà sớm thông

Động c̣n bởi c̣n ḷng cảm nhiễm

Về sự tu c̣n kém quyết tâm

Ma đời chúng dễ đến xâm

Có hơi đường mật ruồi lằng mới bu

Thiếu cương-quyết khó tu tới chốn

Hay động tâm dễ cuốn theo đời

Phải như hoa nỡ giữa trời

Gió qua cũng mặc, cọp ngồi cũng thây

Manh mối là đây rán nắm

Tuy nói làm ḷng chẳng xuyến xao

Minh minh, bạch bạch, làu làu

Soi đời mà chẳng tổn hao v́ đời

Lúc nào cũng như Trời lớn rộng

Khắp thế gian đâu cũng trùm bao

Nhưng không vướng mắc vật nào

Cổ kim thường tại một màu không không

Con ơi! Đạo t́m trong năo-trí

Chớ kiếm ngoài, chân-lư khó thông

Phật, ma đều vốn tại ḷng

Đừng lầm tưởng ở bao đồng xa xôi

Nay không gặp th́ mơi sẻ gặp

Cố t́m cho thấy mặt mới thôi

Tâm trung nếu chẳng đổi dời

Lửa từ trong cái bùi nhùi cháy ra

Đạo diệu chẳng ở xa chớ ngại

Thật quày đầu sẻ thấy bên chân

Bước đi tới, một bước dừng

Bước cho ṃn gót, chẳng từng tới đâu

Tự ḿnh phải xét câu thiện ác

Việc nên hư cân nhắc cho rành

Nếu là những việc bất lành

Thà đành chịu chết, không đành làm theo

Không sợ việc đói nghèo, rách rưới

Không sợ điều mất lợi, mất danh

Mà là sợ nghiệp bất lành

Được ḷng như thế tu hành rất mau

Con ơi! biết nói sao cạn lẻ

Ở thế gian bày vẻ lắm tṛ

Cách này, kiểu nọ hay ho

Phần nhiều cạm bẩy phải ḍ mà đi

Tội thường thấy, phước th́ ít gặp

Thiện hiếm hoi, c̣n ác dẩy đầy

Lăng tâm chỉ một phút giây

Đủ làm tội lổi, lưu đày chung thân

Mới học Đạo, bước chân chưa vững

Th́ phải cần nắm cứng luật nghi

Nói làm bất cứ chuyện ǵ

Cũng cần lấy thước đạo ngh́ ra đo

Lấy chơn lư làm cơ bản chính

Để biện-phân lo tính không lầm

Việc c̣n mờ ám trong tâm

Chớ nên nói bướng, đừng đem làm càn

Nếu không biết, thưa rằng không biết

C̣n biết th́ cứ việc nói ra

Nói năng chơn chất thật thà

Ấy là bản chất của nhà chơn tu

Tuyệt-đối chẳng chấp câu nhơn ngă

Sự biệt phân cao hạ cũng không

Với ai cũng đối một ḷng

Khổ th́ cứu giúp, vui đồng sớt chia

Ḷng tự-ái thật ĺa bỏ hẳn

Ai hiểu lầm giận mắng không buồn

Luc nào cũng nhă nhặn luôn

Nh́n đời bằng mắt yêu thương nhân-từ

Con ơi! Phải xử cư như thế

Mới đúng theo kinh kệ truyền khai

Đọc suông chử nghĩa bề ngoài

Hạnh tu không giử như loài sáo kêu

Kinh kệ chỉ là nêu đường xá

Đọc xong rồi phải khá mau đi

Hiểu thông mà cứ ngồi lỳ

Kệ kinh không thể thay đi cho ḿnh

Pháp tu có hàng ngh́n muôn cách

Chung qui là giải-thoát mà thôi

Đi thuyền đi bộ tùy người

Miễn về đến chổ được rồi ớ con!

Xét theo đó ch́u ḷn độ chúng

Đèn hạ-nguơn sắp lụn nay mai

Đạo mầu cần phải rộng khai

Để cho đời bớt nạn tai kinh hồn

C̣n nhiều cuộc đất cồn ch́m sụp

Kế lắm ḥn đảo trút đổ tan

Lửa từ dưới biển cháy lan

C̣n thêm lửa núi khổ nàn nào hơn

Bịnh thổ tả xa gần lung lạc

Bịnh trái ban h́nh phạt đó đây

Tai nàn khắp cả Đông Tây

Ấy là định mạng nhân loài từ lâu

Đời cặn bả thảm sầu lắm chuyện

Kiếp điêu tàn biến chuyển nhiều điều

Nguời càng giác-ngộ bao nhiêu

Càng đau xót cảnh bọt bèo thế gian

Chổ này mới vừa an-ninh được

Kế chổ kia nổi cuộc rối loàn

Dân thường sống cảnh lầm than

Nh́n đời ḷng bắt chứa chan giọt sầu

Nếu người chẳng đồng cầu đạo-đức

Nổi khổ kia c̣n chất chồng thêm

Trong ḷng dân chúng không êm

Th́ làn sóng khổ c̣n thêm trong đời

Một người quấy xui mười kẻ quấy

Lở một lần dể xảy hai lần

Trước khi làm nhớ cân phân

Tránh lây hại chúng, tránh phần lỗi sau

Người phải biết ǵn câu liêm sĩ

Người đừng quên giá-trị con người

Phải ǵn tư-cách tốt tươi

Giàu nghèo ǵ cũng giử đời sạch trong

Cần xây-dựng chớ ḥng phá hoại

Rán tạo nên xă-hội ấm no

Bỏ đi cái lối ngao c̣

Toàn dân nhất trí hẹn ḥ b́nh thanh

Già trẻ được kết thành một khối

Xóm làng đồng chung lối từ ḥa

Tất nhiên thạnh nước an nhà

Ngũ không đóng cửa cũng là không lo

Ấy là việc đáng cho giục thúc

Dù Thần Tiên cũng chúc thành công

Người nên cởi mở tấm ḷng

Xây nền hạnh-phúc đại-đồng mau lên

Con cũng chớ nên quên việc ấy

Cùng người trong tứ-hải nắm tay

Phá tan xiềng-xích nhơn-loài

Tâm hồn sáng-suốt, xác thân no lành

Cố xây-dựng trường-thành đạo-đức

Cố khêu lên ngọn đuốc từ-bi

Cho ai cũng biết đạo-ngh́

Để không c̣n muốn sự chi hung sùng

Sống an-lạc người không tội lỗi

Thác siêu-thăng thế-giới Phật-đà

Là nhờ đạo-đức khiến ra

Rất mong sanh chúng Ta-Bà làm theo

Trể một phút, khốn nghèo một phút

Bóng âm dương vùn-vụt bay qua

Nạn tai chết chóc xảy ra

Trong ḷng hoảng-hốt khó mà nhớ tu

Phật đă biết rỏ câu sanh tử

Phật đă tường tận sự luân-hồi

Cho nên Phật nói cạn lời

Người nên xét kỹ để hồi hướng tâm

Không tin Phật, chừng lâm họa khổ

Bừng tỉnh ra đă bỏ xác rồi

Kế liền bị nghiệp cuốn lôi

Dễ đâu nhớ được tiền đời ra sao

Xưa có một người giáu tột bực

Nhưng trong ḷng sâu mọt nhỏ nhoi

Của ḿnh một điếu không ḷi

Của người chút đỉnh cũng moi móc về

Bắt tôi tớ nặng nề công việc

Nhưng lương tiền keo kiệt không cho

Tiền bao nhiêu cũng bỏ kho

Ai nghèo mặc kệ không lo giúp dùm

Người giàu ấy lâm chung sau đó

Liền đầu thai làm chó trong nhà

Thấy ai đến cũng sủa la

Ngày đêm thường sợ người ta lấy đồ

Lúc nào cũng ăn dơ, ở bẩn

Thường bị người đánh mắng không yên

Khi đau chẳng có thuốc men

Đến chừng chết chẳng ai thèm cất chôn

Thế mà cũng chưa xong hết nghiệp

C̣n sanh lên chịu kiếp bần cùng

Làm thân nô lệ tứ tung

Cơm không no bụng, áo không mặc lành

Bị nghèo khổ hoành hành đời sống

Khiến cho ḷng oán-hận đủ điều

Sanh ra trộm cướp xảo điêu

Làm cho nghiệp tội thêm nhiều hơn lên

Nghiệp trước hiện đang đền chưa hết

Đă gây thêm khổ nghiệp đời sau

Nối liền như xích buộc vào

Luân-hồi, sanh-tử tiếp nhau không ngừng

Con ơi! Bắt dửng dưng chăng nhỉ

Thấy người rồi tự nghĩ đến thân

Nếu không sớm dứt hồng-trần

E không tránh khỏi chuyển-luân như người

Đă nhiều kiếp vào đời ra thế

Biết bao lần nay chế mai tang

Vẩn c̣n lưu lại thế-gian

Nghiệp xưa đâu phải nhẹ nhàng, ớ con!

Khuyên thiện-tín giử tṛn mối đạo

Để kỳ này trực đáo Tây Phương

Không c̣n ở lại trần dương

Chịu điều sanh tử, sáu đường mê si

Lời Phật dạy chạm ghi trong dạ

Tự rèn ḷng cho mở tánh linh

Để cho rộng biết, rộng nh́n

Đâu tà, đâu chánh phân minh rỏ ràng

Trong người có hào-quang sáng rực

Bị mê si che khuất từ lâu

Tinh-thần c̣n phải nhiếp thâu

Mê si hết được ánh mầu sáng ra

Ngồi chú niệm Di-Đà Phật Tổ

Không riêng cầu tịnh-độ siêu sanh

Mà c̣n cầu Phật giúp ḿnh

Ngọn đèn thần tuệ sớm minh trong ḷng

Ngày sáu khắc vẩn không quên Phật

Đêm năm canh thường nhắc Di-Đà

Phật trong ḷng chẳng rời xa

Có ngày Phật đến giúp ta vừa ḷng

Phải thành khẩn từ trong tim năo

Chớ lương khương lở đạo, lở đời

Tu th́ phải tu đến nơi

Nguyện th́ nguyện được như lời mới ưng

Mèo ŕnh chuột ngó trân không nháy

Người bắn cung nhắm cái hồng tim

Nhớ rằng trong lúc ngưởng chiêm

Bao nhiêu ư-niệm phải im một ch́u

Cứ như thế mà đeo đuổi măi

Từ rặng non hiện thấy thái-dương

Hốt nhiên sáng cả lối đường

Trên cành chim líu, bên vườn hoa khai

Được diện-mục bổn-lai chơn tánh

Như ngũ mê vừa tỉnh thức ra

Nhận đâu thật cảnh thật nhà

Khác hơn cảnh mộng thấy qua vừa rồi

Khát gặp nước, ḷng người hớn-hở

Đói được cơm, dạ kẻ hân-hoan

Muốn tu có Phật dẩn đàng

Lại càng quư giá muôn ngàn, ớ con!

Dịp hiếm có, ráng ḅn công-đức

Gặp đạo mầu gắng sức tu theo

Nghèo tiền, đạo-hạnh chớ nghèo

Sẻ làm cho kiếp bọt bèo đăng Tiên

Bao nhiêu nghiệp tiền-khiên cố trả

Mặc dù cho nhồi quả cách nào

Vẩn vui ḷng chịu không nao

Chỉ tu một kiếp bước vào đài sen

Gió nhiều ngọn, khó nhen được lửa

Vọng lắm điều, khó mở được tâm

Lâu nay trong chốn thiền-lâm

Tu nhiều, thành ít bởi tâm vọng nhiều

Bị thị-dục réo kêu chằn-chặt

Thêm ngoại trần ghẹo chọc liên miên

Dễ làm tâm trí ngă nghiêng

Người tu cần giử chủ quyền trong tâm

Cỏi lục giới đă lâm vào đấy

Ḷng dục thường động đậy nhiều hơn

Tâm không làm chủ lấy thân

Thường hay phạm tội tà dâm dễ dàng

Lấy tâm chánh dẩn đàng đời sống

Theo luật kinh xử-dụng việc làm

Người nào cảnh nấy được kham

Đạo làm sao trái, đời làm sao hư

Học tánh Phật, an-cư lạc-nghiệp

Theo tâm phàm, hoại kiếp khổ thân

Phàm là ngụy, Phật là chân

Người nên học Phật, chớ nên học phàm

Từ-bi đối Bắc Nam vẩn một

Bác-ái không phân biệt màu da

Xem nhau như thể một nhà

Khổ là lo cứu, vui là lo chia

Lúc nào cũng tràn trề tha thứ

Dùng từ ngôn dạy chỉ lẩn nhau

Mặt mày vui vẻ một màu

Mật đường khó sánh ngọt ngào lời phân

Thấy đau ốm, ân-cần thăm hỏi

Thấy nạn tai phấn-khởi giúp giùm

Ở ăn có thỉ có chung

Ân-t́nh xử vẹn, hiếu-trung làm tṛn

Cha mẹ hiếu th́ con cháu thảo

Quan thanh liêm, dân bảo hiền-ḥa

Quan quyền với kẻ mẹ cha

Há không thận-trọng việc nhà, việc dân

Trước nên nhớ tu thân vẹn vẽ

Sau sẻ ra xử lẽ với người

Mọi bề sẻ được tốt tươi

Việc nhà, việc nước, việc ngưới đều xong

Nếu ai cũng dẹp ḷng ích-kỹ

Hành-động chi cũng nghĩ đến người

Th́ đâu đến nỗi hại đời

Và ḿnh cũng chẳng phạm nơi tội t́nh

Cao quư ấy phải nh́n nhận đến

Lợi ích này phải tiến-hành mau

Đời người bớt nỗi khổ đau

Gian phi giảm được, hùng hào bớt đi

Hăy cố gắng duy-tŕ mỹ-tục

Nên đồng-tâm hồi-phục thuần-phong

Khắp nơi chợ búa ruộng đồng

Gái trai cùng biết sống trong cương-thường

Nền giáo-dục cần trương mở rộng

Sự học-hành áp-dụng toàn dân

Thị thành cho đến thôn lân

Mọi người kiến-thức mở mang đồng đều

Kẻ hửu-trách cần nêu gương tốt

Dân nên theo luật-pháp ở ăn

Cả hai vật-chất tinh-thần

Người trong xă-hội cũng cần giồi-trau

Bề gia-giáo, người nào cũng có

Về nhân-t́nh, chẳng kẻ nào quên

Con người giá-trị cao lên

Ít c̣n thấy hỏng hư nền lư-luân

Các việc ấy người cần cải-thiện

Để bớt đi những chuyện ươn hèn

Tốt lành phải ráng đua chen

Đáng làm chẳng đợi ai khen mới làm

Cḥm xóm phải thường đàm đạo-lư

Bà con cần dẩn chỉ đường lành

Ấy là thường-thức nhơn sanh

Người đời cần phải thật hành chớ quên

Con ơi! mấy việc trên vừa kể

Ai cũng là có thể làm theo

Không phân giới hạn giàu nghèo

Mong sao già trẻ nhớ đeo trong ḷng

Nếu để mắt nh́n trong xă-hội

Kẻ yêu dân chẳng khỏi năo-nùng

Tinh-thần quần-chúng rối tung

Mạnh ai nấy sống không chung tâm-hồn

Nếu kêu gọi hương thôn nhất-trí

Mau chỉnh tu đạo-lư con người

Trau-giồi đời sống tốt tươi

Người nào cũng biết thương người như thân

Việc chẳng khó, chỉ cần nỗ-lực

Mổi người nên mổi sức góp vào

Sự chi cũng sẻ làm mau

Ví dù muốn phá núi cao cho bằng

Nên đoàn-kết dù rằng rất khó

Chớ bỏ qua v́ nó rất cần

Muốn ǵn giử được thôn lân

Phải nhờ lực-lượng nhân dân phụ vào

Người dù mạnh đến đâu đi nửa

Không được ḷng ủng hộ của dân

Khác nào chiếc ghế lỏng chân

Có ngày sụp đổ chớ không lâu dài

Ai chớ có ỷ tài, ỷ sức

Người cần nên có đức khiêm cung

Đến khi gặp việc bí cùng

Sẻ là có kẻ khác giùm giúp cho

Biết nhường nhịn thơm tho đáng mấy

Thói ngỗ ngang ai thấy chẳng buồn

Cây cong uốn mải cũng suông

Hung hăng cố sửa cải luôn cũng hiền

Con ơi! Ráng tùy duyên hóa độ

Dùng tiện-nghi khuyên dổ bá-gia

Đạo mầu cứ phổ-truyền ra

Mười người tu được đôi ba cũng mừng

Từ đạo Phật trùng-hưng trở lại

Nhiều tăng sư đă phải hi-sinh

Phật trăm, ma quỷ gấp ngh́n

Lắm điều khảo-đảo tâm-t́nh người tu

Chướng-ngại vật mặc dù đầy rẩy

Không thể làm bải hoải từ tâm

Nguyện ngăn lấp bể luân-trầm

Khổ là thường sự, đâu làm lạ chi

Đă nối gót từ bi Đức Phật

Màng kể chi xác chất khổ đau

Đập tan cánh cửa trần lao

Là điều mong ước đă bao thuở rồi

Nếu c̣n có một người nào khổ

C̣n ra tay cứu độ đến cùng

Đă nguyền từ cái trung tâm

Con nên nhớ đến, chớ ḷng lăng quên

Lời con thệ động trên Kim Lộ

Chư Phật đều nghe rỏ từ lời

Đừng quên nguyện ấy con ơi!

Xông pha cứu vớt khách đời đang mê

Làn sóng khổ tràn trề khắp chốn

Người đang say cảnh mộng c̣n nhiều

Giấc mê kia phải làm tiêu

Cho người mê ấy thấy điều thật ra

Phận sự đó của người Phật tử

Phải hiến thân vào sự cứu đời

Mỗi lần cảm-hóa một người

Bao nhiêu giọt máu, mồ-hôi đổ vào

Hẳn con đă trước sau hiểu rỏ

Chẳng c̣n nao chuyện khổ đến ḿnh

T́nh yêu khắp cả chúng sinh

Phật đà hiễu rỏ bằng ngh́n kiếp xưa

Thuyền Bát-Nhă vẩn đưa đón măi

Miễn khách trần khổ hải được qua

Quản chi nắng táp mưa sa

Từ bi tính ấy đậm đà ở con

Tuy đă biết đường c̣n gai góc

Vẫn không ngừng bước trước gian nguy

Đại hùng, đại lực, đại bi

Kẻ chơn Phật tử thường ghi trong ḷng

Tâm hồn sánh hư không chẳng kém

T́nh yêu dân non biển khó so

Phật cùng con đă hẹn ḥ

Vào sanh ra tử vẩn lo cứu đời

Thời Ngươn Hạ, non dời, biển đổi

Buổi tàn đời, người cổi, vật thay

Nhiều người không cánh mà bay

Lành c̣n dử mất là ngày nầy đây

Phong-Thần hội đông tây đại-chiến

Long-Hoa trường lựa tuyển nhân từ

Bây giờ ai cũng xưng sư

Chừng ni đâu thật, đâu hư sẻ tường

Con ơi! Ráng vạch đường xa rộng

Đưa hiền nhân khỏi cổng hùm beo

Quản chi những lúc nguy nghèo

Bảng vàng chiếm được sáo treo đầy nhà

Việc gần chẳng phải là xa xắc

Chuông từ mau đánh thức chúng sanh

Mau lo lánh dử làm lành

Chớ nên mê lợi, mê danh, mê t́nh

Tuy Phật có muôn ngh́n phép lạ

Không thể nào cứu gả hai ḷng

Chớ nên nay bưởi mai bồng

Phải ǵn tuyết sạch giá trong tâm hồn

Thấy xa rộng càn-khôn vũ-trụ

Nhưng mây Trời bao phủ không ly

Nhân nào quả nấy đúng y

Người trong hạ giới chớ khi mà lầm

Nam nữ hăy hồi tâm hướng thiện

Trẻ già nên tu luyện sớm chiều

Bao nhiêu nghiệp chướng trừ tiêu

Đường về Cực-Lạc dắt-d́u nhau đi

Bỏ tất cả những ǵ bất chánh

Quyết làm cho thấy cảnh diệu-mầu

Vẩn vui vào chốn biển sâu

Miễn là ṃ được ngọc châu đem về

Cha là tướng, con hề rất thẹn

Không được rồng cũng ráng kỳ lân

Xưa trần nay cũng c̣n trần

Há không tủi hổ với Thần Phật sao?

Phật thương chúng khác nào con đỏ

Mắt lúc nào cũng ngó đến luôn

Cố làm cho hết khổ buồn

Chúng sanh bỏ Phật t́m đường khác đi

Ma phiền-năo thầm th́ đ̣i bửa

Quỉ vô thường ḍm ngó mỗi ngày

Quanh ḿnh thù địch bao vây

Thế mà chưa tỉnh giấc say hồng trần

Diêm-Vương đă nhiều lần cảnh-cáo

Giảng kinh luôn chỉ bảo không ngừng

Nhưng mà sanh chúng chẳng cần

Cho nên thường bị Tử-Thần hành hung

Phật trông thấy thêm ḷng thương xót

Đời Hạ nguơn nhiều cách hoá thân

Dốc ḷng cứu độ chúng dân

Đưa qua khỏi bến mê tân thảm sầu

Các Bồ-Tát cũng đâu ngơi nghĩ

Khắp đó đây hiển-thị đạo mầu

Dùng nhiều phương-tiện khác nhau

Dạy cho bá-tánh những câu bí-huyền

Chúng sanh quá mỏng duyên với Phật

Nên cửa thiền cứ bước dang ra

Thiên-đường lộ ấy càng xa

C̣n đàng địa-ngục ngày qua thêm gần

Mến thân chẳng làm thân trường-cửu

V́ thân mà hồn ngũ vạn niên

Thường cam chịu kiếp đảo điên

Thế mà cũng vẩn c̣n ghiền trần gian

Nay cửa Phật mở toang ra cả

Tiếng chuông lành giục giă hằng ngày

Dù người có lắm mê say

Cũng bừng tỉnh đến học bài quy-y

Thời Mạt-pháp là kỳ Đại-Xá

Luật tu hành chẳng khó như xưa

Tại gia niệm Phật sớm trưa

Cũng là được Phật đến đưa đón về

Người sẻ có Liên-Huê đở gót

Lại c̣n thêm lộng pháp che thân

Lần này là dịp thoát trần

Không tu th́ chẳng c̣n lần nào tu

Sớm giải kiếp phàm phu nhục xác

Sớm được thân Bồ-Tát an nhàn

Muốn tu có Phật dẩn đàng

Như qua sông được có thoàn kề bên

Con ơi! nhớ đem truyền lời ấy

Cho người đời xét lại thử nào

Tu hành là việc quư cao

Chớ nên ngờ vực, hăy mau tu hành

Tam qui phải tâm thành cung kính

Ngũ giới nên nghiêm-chỉnh phụng-hành

Thường lo niệm Phật làm lành

Buổi đầu cố-gắng giử ǵn bấy nhiêu

Kinh kệ đọc được nhiều rộng lư

Mau định tâm th́ trí mau khai

Ḷng nên xét đến thường ngày

Nếu như phạm lỗi sẻ hay biết liền

Nên nghe những lời khuyên bạn tốt

Thấy việc lành nên học làm theo

Con đường giải-thoát cứ leo

Mặc t́nh gai góc hùm beo của đời

Không để phút nào lơi đạo-hạnh

Cố t́m cho thấy tánh chơn như

Phá cho tan lớp huyển-hư

Chừng nào nghe tiếng Phật ừ mới thôi

Đạo chẳng ở đầu môi chót lưởi

Đạo tại TÂM cố bới cho ra

Thiện nam, tín nữ gần xa

Trong TÂM có PHẬT ráng mà t́m xem

Trí phân tán cố đem kết lại

Chủ tâm đừng để măi phóng tâm

Loạn tâm th́ việc dễ lầm

Định tâm th́ việc dễ tầm hiểu ra

Bị trói buộc dù là việc nhỏ

Không thể nào thong thả hoàn toàn

Trong ḷng c̣n chút đeo mang

Th́ c̣n chướng ngại trên đàng siêu sanh

Con ơi! Hăy b́nh thanh tâm trí

Như nước trong lóng kỹ mươi lần

Ai lay động cũng trong ngần

Tức nhiên thấy mặt chủ nhân tại ḷng

Chỉ có thế, chớ không chi lạ

Thật ra đâu nhọc nhă công lao

Quên đi chạy kiếm hơ hào

Của nằm trong túi, chớ nào đi đâu

Con ơi! Lẽ  nhiệm-mầu ráng nắm

Gặp mối th́ rối rắm gở ra

Có trồng sẻ có nở hoa

Vọng tâm hết được th́ là huệ khai

Kỳ xá tội là ngày mở rộng

Bât luận ai tu cũng đắc thành

Không thành tại chẳng trọn lành

 Chớ không tại Phật chẳng linh đời nầy

Mau tu, chớ nên gây thêm tội

Rớt xuống rồi, khó lội cho qua

Nếu không bị xấu nó tha

Th́ là cọp bắt khó mà toàn thây

Nói sự thật, không bày dối mị

Tin hay không, tự ư chúng sanh

Mạnh ai nấy tự tung-hoành

Mạng người như thể chỉ mành treo chuông

Trước mặt chẳng c̣n đường đi tới

Sau lưng đầy lang sói chận ngăn

Thân không khỏi lũ ruồi lằn

Ấy là đời kẻ hung hăng hiện thời

Chừng thọ nạn, tin Trời có mắt

B́nh thường xem mặt đất không ai

Lúc nào cũng muốn dương oai

Người như thế ấy đời nay rất nhiều

Nếu chẳng sớm học điều lương-thiện

Dễ gây ra những chuyện âu sầu

Riêng ḿnh hại chẳng nói đâu

C̣n làm người khác chịu sầu khổ chung

Phải kiếm cách mở ṿng giải-thoát

Cả miếng ăn, tấm mặc thường ngày

Cho đời sống bớt đọa đày

Giúp cho tâm trí thảnh thơi phần nào

Kẻ mẩn thế ḷng đau hay chẳng?

Người ưu đời có đắn đo không?

Nh́n vào cảnh sống phần đông

Kẻ dư bá bội, người không một tiền

Nhà hửu trách ngồi yên sao nở?

Nên t́m phương để gở rối dần

Làm cho mực sống b́nh phân

Có nhà cửa ở, cơm ăn, áo lành

Việc ấy đáng thực hành mau chóng

Giải-quyết xong đời sống nghèo nàn

Tinh-thần dân được mở mang

Hành-vi đê-tiện ngày càng bớt đi

Dân đang muốn những ǵ trước hết

Là TỰ-DO, là việc sống c̣n

Ai người yêu mến nước non

Giúp dân xong được là tṛn quốc-gia

Nên để mắt nh́n xa một chút

Nếu dân nghèo th́ nước yếu đi

Ấy là một sự hiểm-nguy

Cần mau giải-nạn hàn-vi dân t́nh

Bỏ cái tánh lo ḿnh béo bở

Nở vắt khô máu mở đồng-bào

Phải lo giúp đở lẩn nhau

Chớ thừa nước đục thả câu hại người

Tất cả việc tốt tươi nhân-đạo

Không riêng người tôn-giáo lo làm

Mà ai cũng phải ǵn kham

Để cho nhân-phẩm người làm thêm cao

Con ơi! Kể đến bao giờ hết

Những việc đang cần-thiết hằng ngày

Tinh-thần vật-chất cả hai

Nhu-cầu thường-thức hiện nay của người

Quá đ̣i hỏi khiến đời tranh cạnh

Quá thiếu th́ sanh tánh bất lương

Giử cho cảnh sống b́nh thường

Là điều tôt nhứt trên đường sanh nhai

Mỗi người phải góp tay nhau lại

Tán trợ nhau những cái nhu-cầu

Chớ nên chia áo rẻ bầu

Phải tương nhau thể một đầu cha sanh

Người hăy mắt nh́n loài mối

Sức nhỏ mà đắp nỗi g̣ to

Là nhờ nó biết chung lo

Một con không thể xây g̣ mối cao

Sức người mạnh gấp to con mối

Nếu đồng tâm kết lại thành đoàn

Ruộng đồng sẻ chẳng bỏ hoang

Cảnh t́nh đói rách lang thang không c̣n

Khi có việc quan, hôn, tang lễ

Lúc ốm đau, sanh đẻ bất kỳ

Sẳn ḷng giúp chẳng nệ chi

Người nào cũng thế, c̣n ǵ quư hơn

Tạo không khí thôn lân ḥa nhă

Tô điểm nền văn-hóa tốt lành

Ấy là hương-vị nhơn sanh

Mọi người cần phải đặt ḿnh hướng theo

Nghèo tiền bạc, chớ nghèo nhân-cách

Hùm để da, người thác để danh

Thà nghèo được tiếng thơm lành

Hơn giàu lưu lại ô danh muôn đời

Biết so sánh những lời trên ấy

Nghèo đến đâu, chẳng lấy của người

Phải chăng là việc tốt tươi

Ḿnh đâu phạm lổi và người đâu khinh

Mấy việc ấy đinh ninh chớ bỏ

Mặc dù là rất khó thực-hành

Con ơi! Ráng gọi nhơn sanh

Thương nhau chớ có nở đành hại nhau

Người đă bước chân vào cửa Phật

Hoặc giả là có đọc giảng kinh

Giống lành xưa đă phát sinh

Cũng nên tiếp tục tu hành chớ buông

Số nhơn-loại hằng muôn triệu ức

Nhưng được nghe kinh Phật ít người

Không duyên khó gặp con ơi!

Gặp rồi lại bỏ là đời quá mê

Kinh kệ vốn là ch́a khóa ngục

Chúng sanh là kẻ nhốt trong tù

Xem kinh mà chẳng chịu tu

Như ch́a khóa có mà tù không ra

Trai lạt mặc dù là khó nuốt

Giới răn tuy là việc khó ǵn

Đó là phương-pháp văng sinh

Nên ǵn giử trọn chớ quên ngày nào

Trai giới ấy, hàng rào ngăn tội

Người tu hành cần phải giử ḿnh

Chừng nào toàn giác, toàn minh

Tự nhiên trai giới trong ḿnh có luôn

Đạo chớ tưởng là đường dễ gặp

Kinh khởi tâm muốn đọc khó thay

Có người đọc sách liền tay

Nhưng không hề đọc một bài kệ kinh

Kinh kệ thấy ḷng ḿnh muốn đọc

Đă có duyên với Phật xưa rồi

Dịp này nếu để cho trôi

Sẻ là khó kiếm dịp hồi thiện-tâm

Trước dù đă có làm tội lỗi

Nay thật ḷng cải-hối ăn-năn

Tội kia liền được tiêu tan

Như là rừng củi lửa săng châm vào

Việc thành đạt lâu mau tại chí

Cương-quyết hay là chỉ lưng chừng

Dù không tu ở tiền thân

 Mà nay cương-quyết tu cần cũng nên

Người năm trước đất quên không cấy

Nhưng năm nay ruộng lại mở to

Tấtlà được lúa đầy kho

Kẻ làm năm trước đem so kém ǵ

Lấy đây để xét suy tất biết

Người tu đừng phân biệt trước sau

Tu lâu mà chẳng chùi lau

Đâu bằng kẻ mới bước vào siêng năng

Thỏ tự ỷ mau chân nằm ngũ

Đâu bằng rùa lụ khụ ḅ đi

Niệm lia chỉ được một th́

Thua người mổi bửa nhớ tŕ ít câu

Sự bền chí là đầu câu chuyện

Không nhẫn-kiên tu-luyện khó thành

Có hành hay chẳng chịu hành

Chớ đừng chấp lấy cái danh bề ngoài

Cố đi măi, đường dài rút ngắn

C̣n nghĩ luôn, lộ cận hóa xa

Nên hư bởi tại ḿnh ra

Chớ nên đổ lổi rằng là tại ai

Phải biết nhận điều này làm trước

Để tăng cao thêm sự tự tin

Tự ḿnh lo cứu độ ḿnh

Đừng ḷng nhu-nhược cứ xin nơi người

Muốn giải-thoát khỏi nơi khổ hải

Cần hy-sinh nhiều cái khó làm

Nếu ḿnh không tự lo kham

Bước đường giải-thoát lam nham bất thành

Ḿnh biết rỏ ḷng ḿnh hơn hết

Vọng c̣n sanh hay diệt, ḿnh tường

Án ṭa trong bụng tự trương

Tự ḿnh trừng-trị bất lương ḷng ḿnh

Nếu được có tự tin đầy đủ

 Thêm giàu ḷng tự chủ hoàn toàn

Ḷng ḿnh ḿnh tự trị an

Khỏi đưa đến kẻ thế-gian trị ḿnh

Lúc nào cũng công minh trong dạ

Xử ḿnh không một lẻ vị tư

 

Bao nhiêu tật xấu thói hư

Sẻ lần tiêu tán cũng như bọt bèo

Niệm Phật tức mau siêu cỏi Phật

Tham thiền th́ chắc được nhập thiền

Muốn chi cũng được thỏa nguyền

Là nhờ tự trị công minh trong ḷng

Đức tín ấy ǵn xong mỗi bửa

Cỏi hồng-trần có thuở thoát-ly

Tu hành khỏi tốn công chi

Đạo mầu chỉ một khắc kỳ thành công

Vạn sự được hay không tại chí

Khi t́m ra chân-lư được rồi

Quyết tâm cho được mới thôi

Dù cho lở đất long trời chớ nao

Con ơi! chớ lăng xao bổn phận

Vẹt chông gai đưa dẩn người đời

Muốn người tu đến chốn nơi

T́m phương nhắc rỏ những lời Phật trao

Tuy biển khổ ào ào sóng dậy

Bát-nhă thoàn cứ chạy sấn lên

Đưa người bến-giác kề bên

Để xa mủi đạn lằn tên tử-thần

Con c̣n nhớ tiền-thân nhiều lúc

Trên đường dài nhường nước, nhường cơm

Lại c̣n nhường nệm, nhường rơm

Nhường luôn cả ngựa đở chơn cho người

Yêu nhơn-loại từ đời Thượng-cổ

Giúp chúng sanh từ thuở xưa lâu

Chớ nào phải mới đây đâu

Từ bi t́nh ấy t́nh sâu chẳng ṃn

Nếu sanh chúng vẩn c̣n nạn ách

Th́ c̣n ra mượn xác phàm trần

Xông pha giửa bến mê tân

Để mà cứu thế đang cơn nguy nàn

Cây thiền trượng đánh tan quái ngại

Nước ma-ha rửa bụi hồng trần

Thế-gian ai cũng Phật Thần

Đất Ta-Bà hóa vàng ṛng như xưa

Cửa Phật nhớ sớm trưa mở rộng

Chuông lành đừng quên dộng ngày đêm

Cho t́nh bác-ái tăng thêm

Cho ḷng thù ghét dịu mềm lại đi

Hại nhau đến chung qui chết cả

Giúp nhau th́ lưỡng ngă đồng sinh

Nếu người thật sự thông minh

Sẻ là chọn cái ḥa b́nh làm hơn

Tan tành chỉ một cơn giận dử

Nếu người không khéo xử cho ḥa

Chẳng lo gần, cũng lo xa

Để cho trứng mỏng khỏi va vào tường

Đồng kêu gọi t́nh thương nhân-loại

Dẹp bỏ đi cái lối phân ĺa

Nhiều nơi máu chảy đầm đ́a

Cũng y hẹp lượng và chia rẻ ḷng

Mạng sống tợ chuông đồng chỉ mảnh

Vui ít hơn là cảnh khổ buồn

Là đời của khách hạ nguơn

Há không t́m cách bảo ồn lấy nhau

Giải-thoát kiếp trần lao là một

Giải-thoát đời áp bức là hai

Chẳng lo xong mấy lẻ này

Nhơn sanh không thể hưởng ngày tự do

Việc ấy phải làm cho thành tựu

Mới là xong nhiệm-vụ con người

Khóc than đổi lại vui cười

 Ḷng muôn người chỉ hướng nơi ḥa-b́nh

Ai cũng muốn đồng t́nh chia sớt

Không ai mong dùa hốt của ai

Coi nhau như thể chơn tay

Bắc Nam no ấm, Đông Tây an nhàn

Tội đă chẳng đeo mang trong dạ

Đường siêu-thăng hối hả băng qua

Mau như áo mặc cổi ra

Chúng sanh giờ trước, Phật-đà giờ sau

 Người đời kiếng màu che mắt

Không nhận ra được sắc trời trong

Thường lầm vật có nói không

Kiếng màu vừa lột vừa trông rỏ liền

Phật sẳn có nơi miền Hạ-giới

Quày đầu th́ đă tới bên chân

Tại ḿnh nửa buớc nửa dừng

Mới là có chuyện Phật gần hóa xa

Con ơi đă nhắc qua lắm đoạn

Siêu đọa do ḿnh chẳng do ai

Muốn cho gặp Phật Như-Lai

Giửa ḿnh cùng Phật chớ hai tấm ḷng

Phật đang ngó ḿnh không nháy mắt

Ḿnh cũng nh́n Đức Phật trân tân

Hai đàng ḥa một tinh-thần

Tức ḿnh với Phật được gần nhau luôn

Để ngoại vật làm cuồng tâm-trí

Trước Phật mà ḷng nghĩ nơi đâu

Dù ngồi cho đến bao lâu

Cũng không thể thấy Phật đầu hào-quang

Muốn được thấy ḿnh vàng hực-hở

Khi tham-thiền đừng có phóng tâm

Trong ḷng càng lặng càng thâm

Ḿnh vàng càng thấy lần lần hiện ra

Các ma nghiệp đang xa bổn-thể

Các nhiễm-ô sạch sẻ trong ḷng

Bổng nhiên thấy nhẹ như không

Cỏi nào muốn đến tùy ḷng tự do

Con ơi! Nhớ nhắc cho người biết

Rán tu như các việc kể trên

Tây Phương Cực-Lạc được lên

Sẻ cùng chư Phật ngồi trên Liên-Đài

Ḿnh được vượt ra ngoài sanh tử

Th́ mẹ cha cũng khỏi luân-hồi

Muốn đền chử Hiếu cho rồi

 Tu cho thành đạo cứu đời mẹ cha

Dù mỏi mệt cũng là gắng gổ

Gặp khó khăn cũng chớ nản ḷng

Quyết tâm bồi đức lập công

Đường về tịnh-độ ḷng không đổi dời

Đạo thường gặp người đời khiêu nhữ

Làm lành hay gặp dử đối đầu

 Gốc kiên-nhẫn nếu không sâu

Gió đời thổi ngă bất câu lúc nào

Ḷng mộ đạo mặc dầu đă có

Không kiên-tâm th́ khó thành-công

Kiên ngoài c̣n phải kiên trong

Mới là chinh-phục được ḷng trần-gian

Đường đi tới Tây-phương rất khó

Nhiều yêu-tinh đón ngơ ngăn đàng

Muốn làm chúng nó chạy tan

Có ḷng Bồ-Tát, có gan anh-hùng

Thắng trần-tục thung dung muôn thuở

Thua phàm t́nh khổ sở vô-biên

Cho nên những kẻ tu hiền

Không nên nhu-nhược, phải nên cang-cường

Đời dù có mật đường cách mấy

Cũng thản-nhiên, chớ dấy tay vào

Đừng ch́u theo tánh khát khao

Th́ là mới khỏi rơi vào lưới chông

Con c̣n nhớ một Ông sư nọ

Từ sau khi từ bỏ thê-nhi

Xuất-gia đầu Phật quy-y

Suốt đời trai lạt, tu-tŕ thiền-môn

 Được lối xóm tiếng đồn sư thiện

Ông cũng lo tu luyện hằng ngày

Một hôm thời-tiết đổi thay

Ông liền phát bịnh mấy ngày nằm luôn

Ông lại thấy hơi buồn trong dạ

MIệng thèm ăn thịt cá vô cùng

Làm cho rạo-rực trong ḷng

Đêm không ngủ được suốt trong mấy ngày

Kẻ lối xóm vảng lai thăm viếng

Ông liền đem chuyện ấy kể ra

Một người trong số đàn-na

Làm thinh lén trở về nhà trước đi

Liền hôm nọ thừa khi vắng khách

 Người ấy mang một xách đồ ăn

Nào là chả gỏi gà măng

Nào là thịt nướng, cá chưng nực nồng

Khiến Ông bắt thêm ḷng thèm khát

Đồng thời người ấy đốt lên thêm

Rằng là :’’ trong lúc ban đêm

Không ai hay biết chớ hềm ngại chi

Sư cứ việc ăn đi chắc mạnh

Nếu không dùng bịnh chẳng lành đâu”

Ông c̣n ngần-ngại hồi lâu

Sau rồi Ông lại gật đầu liền ăn

Trai lạt mấy mươi năm ǵn giử

Chỉ một cơn thách-thử tan tành

Bịnh Ông không những chẳng lành

Ít hôm sau đó bịnh t́nh nặng hơn

Kế Ông thấy tâm-thần tán loạn

Niệm Di-Đà cũng chẳng nhớ rành

Hôn mê cho đến bỏ ḿnh

Đầu thai trở lại gia-đ́nh hàng heo

Từ nhỏ đến lớn theo nghề ấy

Lành xưa không nhớ lại chút nào

Cứ gây tội lỗi chuyền lao

Bị giây oan-nghiệt dẩn đầu thai luôn

Chịu lắm kiếp vào cuồng ra dại

Gặp nhiều đời chết hăi sống kinh

Càng ngày mờ-ám chơn linh

Ḷng không c̣n biết tưởng tin đạo mầu

Con ơi! Chớ quên câu chuyện ấy

Tu gần thành mà hoại có thường

Nhà sư ấy miệng rau tương

Nhưng trong ḷng vẩn c̣n vương mùi trần

Mùi trần ấy chỉ dằn, chỉ nhẩn

Nhưng Ông không diệt hẳn nó đi

Nên khi xác yếu thần suy

Ḷng c̣n thèm muốn những ǵ hiện ra

Trong ḷng lúc ấy thắng qua nó được

Tất nhiên là Phật rước đi ngay

C̣n nghe theo nó khiến sai

Th́ đành chịu kiếp đọa đày khó ra

Trai lạt chẳng phải là ngoài miệng

Phải trai lạt cho đến trong ḷng

Tu đâu phải lạt trai không

Mà c̣n giới-luật và ḷng từ-bi

Tất cả những hành-vi đạo-đức

Từ đáy ḷng thành-thật làm ra

Dù nơi không có người ta

Cũng không để thói vạy tà phát sanh

Cuối cùng vẩn trọn lành trọn sáng

Gần lâm chung chẳng tán-loạn tâm

Di-Đà vẩn nhớ niệm thầm

Linh hồn không bị dẩn lầm đường đi

Lành mạnh cũng như khi bịnh hoạn

B́nh tỉnh không hốt hoảng tinh-thần

Từ trong TÂM đến ngoài THÂN

Việc nào cũng được xét phân rỏ ràng

Nếu tất cả trong ḷng thiện-tín

Giữ được ḷng b́nh-tĩnh như trên

Cỏi nào ḿnh muốn siêu lên

Tức là sẻ được toại-nguyền chẳng không

Tuy dễ đuợc mà không phải dễ

V́ phần đông những kẻ lâm chung

Thường hay mê săng trong ḷng

Ít ai tĩnh đến khi hồn ĺa thân

Biết sắp chết, tâm trần chưa bỏ

Vừa tiếc thương, vừa sợ hoảng lên

Càng thêm buộc cái oan-khiên

Nên càng sớm trở lại miền trần-gian

Gần dứt thở, vững-vàng trong trí

Giủ sạch, không nhớ nghĩ sự đời

Chỉ c̣n ḷng nhớ Phật thôi

Tức thời có Phật đến nơi rước về

Ḷng đại-độ tràn trề khắp chốn

Sức thần-thông rộng lớn vô biên

Chúng sanh vừa dứt phát nguyền

Th́ là có Phật đến liền rất nhanh

Trong nháy mắt siêu-sanh tịnh-độ

Khỏi phải cần hành khổ dụng công

Ấy là giủ sạch bụi hồng

Trước giây phút trút linh-hồn ra đi

Phát tâm Phật th́ quy cỏi Phật

Phát tâm phàm th́ rớt cỏi phàm

Phật, Phàm do chổ phát TÂM

Tâm nào cỏi ấy, không lầm một ai

Chúng sanh muốn sớm ngày giải-thoát

Th́ phải nên sớm phát Phật Tâm

Trồng lâu th́ rể ăn thâm

Đời dù lay lắc khó làm tróc nghiêng

Biết lo trước là yên vững nhứt

Để muộn rồi chạy chọt uổng công

Trong khi muốn lội qua sông

Những đồ mang gánh ḷng tḥng bỏ đi

Cỏi tạm lại gặp kỳ tận thế

Càng làm cho tàn-phế mau hơn

Người đời nếu chẳng tu nhơn

Sẻ chôn theo cuộc tẩy trần nay mai

Chúng sanh khó tránh ngày đại biến

Trời Đất không khỏi chuyện đổi dời

Muôn năm sụp đổ nhứt thời

Giấc mê chưa tỉnh là người vô duyên

 Đời nếu được b́nh yên thật sự

Ai cũng đều hưởng thọ trường sanh

Trọn vui, trọn sáng, trọn lành

Phật đâu gọi việc tu hành làm chi

Đời lại chẳng có ǵ thật cả

Xác thân c̣n tan rả bùn lầy

Huống chi các việc bên ngoài

Cũng là giả nốt có ai giử c̣n

Tuổi sống cứ ngày ṃn lụn măi

C̣n ốm đau, tai họa nọ kia

Ghét thương, được mất, hợp ĺa

Khổ cho đến chết chưa hề xong chi

Thế mà chẳng mấy khi nghĩ tới

C̣n tạo ra nhiều chuyện khổ thêm

Trên đời rối măi không êm

Giửa người thường có thù hiềm nhau luôn

Khiến cho kiếp vô thường càng khổ

Cũng làm cho mạng số ngắn thêm

Hết ngày rồi lại kế đêm

Sống chờ quỷ sứ đến thềm bắt đi

Bị hành hạ c̣n ǵ hơn nửa

Chịu đọa đày không số đo lường

Thế mà nghiệp ác c̣n vương

Bao giờ ra khỏi con đường trầm-luân

Cỏi Phật chẳng tử-thần léo-hánh

Thật hoàn-toàn một cảnh an vui

Sao người chẳng chịu đến lui

Cứ đeo cỏi tạm đầy mùi khổ lao

Lo giải cho mau kẻo trể

Chậm ngày nào uổng phế ngày ni

Ngày giờ qua nó mất đi

Tuổi không chờ đợi, chớ tŕ huởn tâm

Giải-thoát kiếp trược phàm sớm được

Sớm khỏi ṿng trói buộc hồng-trần

Hoàn toàn vô quái-ngại thân

Muốn đi tự tại, muốn dừng tự do

Hết bị việc đói no làm rộn

Không c̣n lo ăn, bận gây phiền

Vô thường chúng quỷ đều kiêng

Vô thường khoái lạc, vô biên thọ trường

Việc trước hết là đường giải-thoát

Giải-thoát xong, phàm xác nhẹ nhàng

Mặc dù ở cỏi thế gian

Mà không bị sự buộc ràng trần ai

Dù quả đất đổi thay cách mấy

Ḿnh cũng không động đậy chút nào

Hoàn toàn vượt khỏi trần lao

Nhiệm-mầu trên sức hùng-hào thế-gian

Chúng sanh cũng nên sang cảnh ấy

Để tự ḿnh chủ lấy đời ḿnh

Lúc nào cũng được quang minh

Không c̣n bị lớp trần t́nh phủ che

Tiếng phàm tục tai nghe không nhiễm

Sắc hồng-trần không chiếm được ḷng

Đi đâu cũng được thong dong

Ở đâu cũng được tùy ḷng tự do

Chúng sanh hăy toan lo mau chóng

Mới kịp kỳ thế mỏng đời tàn

Đừng chờ đến tiếng nổ vang

Mới lo tránh né muộn màng lắm thay

Kể sao hết đắng cay sự thế

Nay thân yêu, mai kế ghét chê

Một bầu ác khí nặng nề

Của đời vật-chất đang nê trong ḷng

Con ơi! Để mắt trông th́ biết

Cỏi thế-gian giả thiệt ngần nào

Thiệt là chỉ ở sắc màu

C̣n trong cốt-tủy th́ nào thiệt chi

Thân đă giả, c̣n chi là thiệt

Tâm không thành, mọi việc bất thành

Giả tâm rồi lại giả danh

Cả hai đều giả, tan tành rất mau

Toàn là cảnh chiêm bao mơ-mộng

Người vẩn cho cảnh sống b́nh thường

Kể sao hết việc đáng thương

Của người say gục trong trường lợi danh

Chưa phá được vách thành mê hoặc

Tất c̣n mang khổ-ách thế-gian

Bị giây oan-nghiệt buộc ràng

Th́ là thế-giới thanh-nhàn c̣n xa

Chúng sanh cứ dần dà chưa quyết

Không khỏi làm uổng mất một đời

Lần này nếu để cho rơi

Ch́m luôn chớ khó mong trồi đầu lên

Kỳ thi chót muốn nên phải gắng

Chuyến đ̣ chiều không xuống huốt đi

Chúng sanh ái-ngại những ǵ

Lời khuyên của Phật vân-vi chưa làm

Tuy thế-giới bao hàm rộng rải

Vẫn nằm trong cái máy thiên-cơ

Chuyển lay trong một phút giờ

Chúng sanh như cá đem hơ trên ḷ

Tai trời đă khiến cho vạn khổ

Ách nước thêm họa có kém chi

Bên nào cũng đủ cánh vi

 Một cơn cắn mổ c̣n ǵ lá lông

Làm chết dễ, khó mong làm sống

Nếu c̣n mang cái đống thịt phàm

Đừng v́ cung phụng ḷng tham

Gây ra những cảnh khốn nàn cho ai

Sanh mạng của nhân loài nên trọng

Người sống như ḿnh sống khác chi

Cùng nhau chia sớt an-nguy

Không ǵ một lư do ǵ hại nhau

Giải-thoát cảnh khổ lao trước hết

Giải-thoát thân sống chết buộc ràng

Tạo ra Cực-Lạc thế-gian

Cho ai cũng có sen vàng đở chân

Việc ấy rất nên cần lo liệu

Hơn xô nhau ra chịu khổ h́nh

Phật là tất cả chúng sinh

Chúng sinh có sức tạo b́nh hay nguy

Muốn làm Phật có chi là khó

Bỏ tánh phàm tức trở nên ngay

Trên đời bất luận là ai

Tu hành chẳng lựa có tài hay không

Chúng sanh cũng nên đồng ra sức

Xây dựng lên cỏi Phật tại trần

Ḥa-b́nh hạnh-phúc trường xuân

Mọi người sáng-suốt hiền-nhân một ch́u

Há bao nở t́m điều giết hại

Khiến đời thành cái bải tha ma

Đâu bằng cùng biết thứ tha

Tạo nên không khí ôn-ḥa vui tươi

Việc báu quí, con ơi đă rỏ

Nhớ đem khuyên tất cả Tây Đông

Biết thân cá chậu chim lồng

Mau lo giải-thoát cho xong cảnh trần

Chớ đợi lúc Sóng Thần nổi dậy

Mới ta tay quát cạy không rồi

Nên lo tránh trước người ơi!

Thời nay dễ chết hơn thời xưa kia

Bỏ được tánh phân chia sát hại

Bỏ được ḷng ngược đải thù hằn

Người nào cũng được thiền năng

Cỏi đời tươi sáng như trăng trong Trời

Đường đạo-đức một lời thệ hải

Chử Từ-Bi trọn chí sơn minh

Lời khuyên của Phật đồng ǵn

Tiêu tan cảnh tượng hăi kinh trong đời

Ḷng người tịnh, tức thời thế tịnh

Ḷng người an th́ cảnh đời an

Đến như địa ngục, thiên đàng

Cũng do ḷng ở thế-gian tạo thành

Há không chọn đường lành để bước

Tạo dử chi cho kiếp đọa đày

Mê man hồn phách, xác thây

Lúc nào cũng ở trong tay Tử thần

Lời chót hết, Phật cần nhắc lại

Cảnh hồng trần sớm giải-thoát ra

Chớ nên chểnh-mảng dần dà

Sẻ không kịp Hội Long-Hoa kỳ này

Lời vừa dứt hương bay ngào ngạt

Ḿnh nhẹ bưng như trút hồi nào

Cảm ơn Đức Phật dường bao

Khiến ḷng đây bắt nghẹn ngào nhỏ sa

Mượn bút mực kể ra từng đoạn

Cho gần xa hiểu đặng lời vàng

Ngơ hầu tỉnh giấc mê man

Chạy ra khỏi cái nhà đang cháy bừng

Có đọc đến xin đừng bỏ lảng

Hăy xét suy mỗi đoạn trong này

Ráng t́m cho được mối dây

Để mà cởi mở kiếp này cho ra.

 

Hết

 

Tóm lược nội dung của quyển ĐƯỜNG GIẢI-THOÁT

Ông Thanh Sĩ thuật lại lời dạy của Đức Phật về:

-         Đời khổ lao giả tạm và tiên tri về cuộc tận thế Hội Long Hoa

-         Nguồn cội của sự Khổ. Mê và Luân Hồi. Nghiệp do tư-tưởng (Ư nghiệp) và Tác động củ Luật Nhân Quả.

-         Hiệu năng của Đức tin. Hậu quả của việc không minh lư. Hiểu sai. Hiểu lầm. Làm sai mà tưởng đúng. Phạm tội mà không hay biết.

-         Các Pháp Niệm Phật. Tịnh Thiền. Tứ Ân. Luân thường đạo-lư. Giới luật. Trai lạt. Niệm Phật khi lâm chung.

-         Hạnh tu hành và nhập thế. Tư-tưởng xă-hội. Ḥa b́nh. Hạnh phúc. Tự do và cơm áo.

 

LƯỢC SỬ  ÔNG THANH SĨ

Đúc kết qua tài liệu phổ biến nội bộ của Ông Thiện Tâm tại Định Ḥa 1998 và của Ông Lâm ngọc Thạch(Maryland).

Ông Thanh Sĩ, tộc danh là Trần duy Nhứt, đạo hiệu Thanh Sĩ, sanh năm Mậu Th́n (1928) tại Ấp Phú Thạnh, làng Phú Long, huyện Châu Thành, tỉnh Sađéc, Nam Việt Nam. Thân phụ Ông là Chế văn Hương, nguyên là Hương xă làng Phú Long, là một gia-đ́nh khá giả. Thân mẫu là bà Trần thị Mười, người có đức độ hiền-ḥa, hay thương kẻ cơ hàn, bịnh tật. Là một đệ-tử Phật Giáo Ḥa-Hảo đắc đạo, Ông Thanh Sĩ xuất hiện hoằng-pháp từ 1948 (sau khi Đức Huỳnh Giáo-Chủ bị CSVN mưu hại tại Rạch Đốc Vàng vào mùa Đông năm 1947) đến 1955 tại miền Tây Nam Việt.

PHẦN ĐỜI

Thân phụ của Ông Thanh Sĩ có 2 đời vợ và Bà Trần thị Mười là vợ đời sau. V́ có chuyện bất ḥa nên thân Mẫu của Ông Thanh Sĩ phải ra riêng để tự t́m sinh kế. Hằng ngày bà thân mẫu của Ông Thanh Sĩ phải bơi chiếc xuồng con dọc theo rạch buôn bán trầu cau để lo sự sống cho gia-đ́nh. Thế nên  Ông Thanh Sĩ chỉ học đến nửa năm Lớp Ba th́ phải nghĩ học để lo trông chừng nhà, giử em trai (Trần duy Nh́) lo cơm nước, giặt giủ áo quần v.v...

Đến năm 1942, Ông Thanh Sĩ xin phép mẹ để cùng người bạn tên Nguyễn văn Tư đến học chử Hán với Thầy Câu Tường, người cùng xă.  Trong ṿng 2 tháng, Ông Thanh Sĩ học hết quyển “Tam Tự Kinh” và đến thiên thứ tư của quyển “Minh Tâm Bửu Giám”.

PHẦN ĐẠO

Ông Thanh Sĩ quy y PGHH vào ngày rằm tháng 7 năm Quí Mùi (1943) theo thủ tục quy y tại gia, sau khi đọc được quyển “Giác Mê Tâm Kệ”, tức quyển kinh thứ 4 trong Bộ Kinh Giảng của Đức Huỳnh Giáo Chủ. Từ độ ấy, Ông tinh-tấn tu thân hành đạo và chép kinh giảng của Đức Thầy để gởi cho các nơi chưa có. Đến năm 1944 (17 tuổi), đang sinh-hoạt b́nh thường, bổng nhiên bị bịnh phổi càng lúc càng nặng mặc dù hai người bạn thân là Ông Chế văn Lạc và Nguyễn văn Tư tận t́nh lo chạy chửa thuốc men. Trong thời gian lâm trọng bịnh, Ông Thanh Sĩ có viết bài “Khải Tấu Cáo Hoàng Thiên” để tŕnh bày thân phận hẩm hiu và tỏ quyết tâm quy y Phật Pháp, suốt đời tự giác, giác tha.

Khoảng tháng tư, năm Mậu Tư (1948), các Ông Lâm đồng Thanh, Phan bá Cầm, Huỳnh hửu Phỉ v.v... hướng dẩn Ông Thanh Sĩ đến diện-kiến Đức Ông tại Văn Pḥng liên tỉnh Hưng Nhơn. Tại đây các vị ấy tŕnh với Đức Ông để xin cho Ông Thanh Sĩ đi thuyết giảng giáo-lư khắp nơi để nhắc nhở mọi người lo tu thân hành đạo đúng theo giáo-lư của Đức Thầy và được sự chấp thuận của Đức Ông. Thế là Ông Thanh Sĩ bắt đầu trên đường châu thuyết vào ngày 16 tháng Tư năm Mậu Tư (1948) với sự bảo trợ của các ông Tỉnh bộ Châu Đốc.

Buổi thuyết-tŕnh giáo-lư đầu tiên tại nhà ông Hội-Đồng Thái ở xă Phú Lâm. Mỗi thời thuyết-giảng của Ông Thanh-Sĩ gồm có 2 phần: tản văn (văn xuôi) ở đoạn đầu và vận văn (văn vần) ở đoạn sau. Ông Thanh Sĩ ứng khẩu thuyết giảng tùy theo cơ duyên và tâm niệm của thính giả.

CÁC TRỞ NGẠI TRONG THỜI GIAN HOẰNG-PHÁP

Cuộc châu thuyết của Ông Thanh Sĩ diễn ra khắp 50 địa điểm từ chùa Ḍng Thành Long Sơn, rồi cù lao Long Khánh và điểm chót là Bến Thành thuyết giảng tại dinh Quan Thứ-Trưởng. Đi đến đâu cũng được các giới trí-thức, đồng bào và đồng đạo ca ngợi. Phần đông người trong Đạo rất cảm mến v́ lời giảng của Ông đă tác động mạnh vào tâm lư, khiến cho họ vừa thương tiếc Đức Thầy và vừa lo tinh tấn tu hành.

Nhưng khi Ông Thanh Sĩ về đến CầnThơ th́ Ông Năm Trần văn Soái mời về hành dinh cho biết:”Tướng Rờ Đông (Redon) Pháp bảo tôi phải quản thúc cậu ở đây”. Và Ông Thanh Sĩ trở về Mỹ Hội Đông sau 3 tháng quản thúc tại Dinh của Ông Trần văn Soái.

Từ năm 1948 về sau lại xảy ra t́nh trạng sứ quân địa phương và tư tưởng độc quyền lănh đạo khối tín đồ PGHH.  Người thật tâm muốn bảo vệ nền Đạo Phật cũng có mà người ích-kỹ, v́ danh v́ lợi cũng có rất nhiều. Và kết quả là có người về Tổ Đ́nh Ḥa Hảo tŕnh với Đức Ông rằng họ lo sợ Ông Thanh Sĩ ra mối Đạo khác rồi dẩn dắt  tín-dồ tu sai đường lối Giáo-lư của Đức Thầy.

Tiếp đến là dưới chế-độ của Tổng Thống Ngô Đ́nh Diệm, các Ban Trị Sự PGHH bị giải tán, VNDCXH Đảng bị cấm hoạt-động, Tổng Bí-thư Phan Bá Cầm bị đày đi Côn đảo, quân-đội PGHH bị giải tán, các lảnh tụ quân-sự nhu Ông Lê quang Vinh bị tử h́nh, Ông Trần văn Soái bị biệt giam tại Đà Lạt v.v...

Lại c̣n thêm trở ngại khác nửa là do chánh sách triệt tiêu PGHH của Cộng Sản ViệtNam. Sau ngày Đức Thầy thọ nạn, chức sắc và tín đồ PGHH chậm chân trốn chạy th́ bị bắt giết rồi chôn tập thể hay cột chùm thả trôi sông. Cộng Sản lại tuyên truyền ngược lại là Ḥa Hảo sát hại Cộng Sản Việt Minh.

T́nh trạng nhà tan cửa nát, đói no ấm lạnh, lo bảo toàn sự sống, c̣n đâu th́ giờ để tâm tu hành tinh tấn. Ông Thanh Sĩ đă phải đi khắp nơi, trải bao gian lao khổ cực, kiên nhẫn t́m mọi cách thuyết-phục đồng đạo giử vững niềm tin, nhớ đến lời dạy của Đức Thầy và tiếp tục tu hành theo lời Thầy dạy. Tuy nhiên, qua cái nh́n của Cộng Sản, việc khuyến tu củ Ông Thanh Sĩ chỉ là chống đối nguy hiểm, là phản động hàng đầu cần phải triệt hạ sớm và lẻ dĩ nhiên Ông Thanh Sĩ là mục tiêu mà Cộng Sản phải triệt hạ bằng mọi giá.

CUỘC ĐÔNG DU

Có lẻ Ông Thanh Sĩ đă thấy được thời cuộc sẻ xảy đến, thế nên Rằm Tháng Giêng năm Ất Mùi (1955) Ông đi Saigon xin giấy phép xuất ngoại với lư do là Du Học và Nghiên Cứu Giáo-Lư Phật-Giáo(v́ lúc đó Trụ Sở Phật Giáo Quốc Tế đặt tại Nhật) và đúng một tháng sau Ông Thanh Sĩ lên máy bay đi Nhật Bản.

Sau 4 năm học, Ông Thanh Sĩ tốt-nghiệp Cử Nhân và được mời dạy ở Viện Đại-Học Waseda. Trong những năm đầu Ông dạy Lịch Sử, Giáo-Lư Phật-Giáo và Triết-Học. Qua năm kế, Viện Waseda yêu-cầu Ông Thanh Sĩ dạy thêm cá môn Xă-hội Học, Kinh-Tế Học và Ngôn-Ngữ Học. Trong những năm sau cùng, Ông Thanh Sĩ không c̣n cho sinh-viên nữa mà chỉ dạy cho trên 5,000 giáo-sư của Viện Đạ-Học và c̣n dạy thêm bên Ngôn-ngữ Học Quốc-Tế.

Trong thời gian ở Nhật Bản, Ông Thanh Sĩ đă viết được 17 tác-phẩm, mặc dù rất bận việc học và dạy học. Những tác-phẩm này toàn bằng vận văn, nhiều thể thơ khác nhau, được in chung lại một bộ dầy khoảng 1,300 trang với tựa đề: “HIỂN ĐẠO”, mang tựa đề như sau:

          LỜI VÀNG TRONG MỘNG, VẠN NIÊN HUYNH ĐỆ, RẰM THÁNG MƯỜI, ĐÂU LÀ PHÀM THÁNH, TIẾNG NÓI TRONG HOA SEN, HỞI QUÊ NHÀ, ĐĂ CHẾT MÀ SỐNG, TÔI C̉N ĐÂY MÀ, TÔI KHÔNG QUÊN, ÁNH SÁNG TỪ BI, ĐƯỜNG GIẢI-THOÁT, THẦN CƠ THẬT LUẬN, CON THUYỀN ĐẠI ĐẠO, ĐỜI MẠT PHÁP, LÀ PHẬT TỬ, T̀NH ĐẠO PHẬT, ĐẾN LIÊN HOA.

Ông Thanh Sĩ c̣n 3 tác-phẩm khác nửa, liệt-kê theo thứ tự thời gian như sau:

                   1.- Quyển Châu Thuyết viết tại Mỹ Hội Đông  và Long Kiến trong thời kỳ 1950-1951.

                   2.- Quyển Kết Tập các Bài Thuyết pháp ứng khẩu tại Long Kiến và Tây An Cổ Tự tức là quyển HỌC PHẬT TU NHÂN.

                   3.- Quyển Kết Tập những bài thuyết pháp ứng khẩu trong năm Quư Tỵ (1954) tại Tây An Cổ Tự vào những ngày sóc vọng và Đại lễ. Nội dung kêu gọi tu hành, nhớ ơn Thầy và thường kết thúc bằng một bài phật pháp chỉ dạy phương pháp hành đạo.

Trong thời gian tại Nhật Bản, Ông Thanh Sĩ c̣n viết trên 630 lá thư gởi về quê hương để trả lời cho các lá thư của đồng đạo khắp nơi hỏi thăm Ông liên quan đến việc tu học, thông tin về hoạt-động và đời sống của Ông. Những lá thư này được sưu tập lại và in thành hai quyển với tựa đề LÁ THƯ ĐÔNG KINH I và II.

Trong một lá thư từ Đông Kinh, Ông Thanh Sĩ có cho biết không có sự cách biệt nào giửa Ông và quí vị lănh đạo tôn giáo thế giới. Ông Thanh Sĩ thường viếng thăm Ủy Hội Phật Giáo Thế-giới, trụ sở chính tại Đông Kinh, để thảo luận với các vị lănh đạo làm việc tại đây. Ông Thanh Sĩ được mời tham dự tại các Đại Hội Phật Giáo QuốcTế. Có một lần Đại Hội Phật-Giáo Thế-Giới năm 1966 có tŕnh ra một  bản cổ kinh chử Phạn (Sankrit) chưa được dịch và luận nghĩa rỏ ràng để t́m người đứng ra lảnh trách nhiệm. Đến ngày chót mà cũng vẩn chưa thấy quốc gia nào giới thiệu được ai. Ông Đại-sứ  Việt Nam là Ông Đoàn bá Cang liền lên tiếng: “Ông Thanh Sĩ là một cư-sỉ Phật-Giáo Ḥa Hảo tại miền Nam Việt Nam có thể đọc và giảng bài kinh ấy.” và đại hội mời Ông Thanh Sĩ đứng lên cho tất cả biết mặt. Thượng Tọa Thích Tâm Châu, trưởng phái đoàn Phật-giáo Việt Nam, nửa mừng, nửa lo, bước lại gần hỏi nhỏ Ông Thanh Sĩ:” Ông thấy có thể được không?” Ông Thanh Sĩ trả lời: “Tôi cố gắng, chắc có thể được”. Dù bớt lo nhưng vẩn cảm thấy hồi hộp. Đây là lời Thượng Tọa thuật lại với anh Đổ thiện An, sỉ quan PGHH trong Nha Tuyên Úy PG.

Ông Thanh Sĩ lên diễn đàn giửa tiếng hoan hô nồng-nhiệt của Đại Hội. Ông đọc bản cổ kinh Phạn ngữ, ứng khẩu dịch ra Nhật ngữ, tiếp theo có người thông dịch sang Anh Ngữ và Ông giảng nghĩa lưu-loát từng đoạn với ngôn ngữ rất giản dị. Nhiều vị học-giả Nhật, Anh, Ấn, Tích Lan, Thái Lan có đến chào mừng và khen ngợi Ông.

Khi trở về Việt Nam, Thượng Tọa Thích Tâm Châu vẩn không ngớt lời tán-thán Ông Thanh Sĩ như sau: “Huỳnh Giáo chủ PGHH có một đệ tử vô cùng xứng đáng. Ông Thanh Sĩ đă làm vẻ vang cho PGHH nói riêng và PGVN nói chung.”  

(Người gởi: Minh Tâm - Sep. 2004)